نویسنده: ﻣﺤﻤﺪﺑﺎﻗﺮ ﺷﺮﻳﻌﺘﻲﺳﺒﺰواری
از ﻧﻈــﺮ ﻛﺘــﺎب و ﺳــﻨﺖ وادیان موجود ﺣﺘــﻲ رﺟــﺎل ﺳﻴﺎﺳــﻲ و ﻧﻈﺮﻳﻪﭘـﺮدازان ﻏﺮﺑـﻲ و ﺷـﺮﻗﻲ ، دﻧﻴـﺎ در اﻧﺘﻈـﺎر ﻇﻬـﻮریک ﻣﻮﻋﻮدی است ﻋﺎدل، اﻧﻘﻼﺑﻲ و آﮔﺎه وﭘﻴﺸﮕﻮﻳﻲ ﻫـﺎیﻗﻴــﺎمﭼﻨــﻴﻦﻣــﺼﻠﺢوﻣﻨﺠــﻲ ﺟﻬــﺎﻧﻲ و دادﮔــﺴﺘﺮ، در ﻛﺘﺎبﻫﺎی دﻳﻨﻲ و به تعبیر های دیگر ﺳﻴﺎﺳـﻲ و اﺟﺘﻤـﺎﻋﻲ زﻳـﺎد ﺑـﻪ ﭼﺸﻢ ﻣﻲﺧﻮرد.ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ در آﻳﻨـﺪه اﻧـﺴﺎﻧﻲ ﻛﺎﻣـﻞ ﻛـﻪ ﻋﻤﺮی دراز و ﺗﺠـﺎرﺑﻲ ﺑـﻲاﻧـﺪازه دارد، ﺣﻜﻮﻣـﺖ را ﺑـﻪ ﻋﻬﺪه ﻣﻲﮔﻴﺮد و ﺑﻪ ﺟﻬـﺎﻧﻲ ﺷـﺪن ﺣﻜﻮﻣـﺖ ﺣـﻖ و ﻋﺪاﻟﺖ،ﺟﺎﻣﮥ ﻋﻤﻞ ﻣﻲﭘﻮﺷﺎﻧﺪ. ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﺎﻧﻪ اﻳـﻦ ﻧـﻮع ﺗﻔﻜﺮ ﺗﺎﺣﺪودی زﻣﻴﻨـﻪﺳـﺎز ﭘـﺬﻳﺮش ﻗﻴـﺎم ﺣـﻀﺮت ﻣﻬﺪی(عج) دراﻓﻜﺎر و اذﻫﺎن داﻧﺸﻤﻨﺪان ﺷﺪه و ﻛﻠﻴـﺎت وﻣﺼادیق آن ﺑﺎ ﻋﻘﺎﻳﺪ اﺳﻼﻣﻲﻛﺎﻣﻼً ﻣﻨﻄﺒﻖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷـﺪ.
ﻧﻈﺮﻳﻪﭘﺮدازان ﻏﺮﺑـﻲ نیزشخص خاصی را درباره اداره جهان تحت ﻳﻚ ﺣﻜﻮﻣﺖ ﻋﺪل ﺟﻬﺎﻧﻲ ﻣﻌﻴﻦ ﻧﻜﺮده اﻧـﺪ. ﻟﻴﻜﻦ وﻳﮋﮔﻲﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮای ﻣﺼﻠﺢ آﻳﻨﺪه ذﻛﺮ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﺑـﺎ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﺣﻀﺮت ﻣﻬﺪی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ و ﺑﻬﺘﺮ ﺗﻄﺒﻴﻖ ﻣﻲﻛﻨﺪ.
ولی پیروان ادیان معروف و مذاهب گمنام نیز غالبا هرگروهی یک شخصیتی را با نام و نشانی مخصوص به عنوان مصلح جهانی یاد کرده اند که بعضی از آنها یا قرن هاست بدرود حیات گفته اند و یا هنوز به دنیا نیامده اند و یا در حال غیبت به سر می برند و یا دوباره زنده می شوند و قیام می کنند بعضی از آنها نیز از شخصیت های افسانه ای و اساطیری می باشند. ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﺎﻧﻪ ﻫﻴﭻ ﻳـﻚ از ادﻳـﺎن معروف جهان ، ﺑـﻪ ﻣﻬـﺪوﻳﺖ ﺑـﻪ اﺻـﻄﻼح ﻧﻮﻋﻴـﻪ ﻣﻌﺘﻘـﺪ نمی باشند. اﻏﻠـﺐ ﺟﻮامـﻊ اﺳﻼﻣﻲ و ﺑﻪ ﮔﻮﻧﮥ اﺧﺺ، ﺷﻴﻌﮥ دوازده اﻣﺎﻣﻲ ﺑﺎ اﺳﻢ و رﺳﻢ و دﻻﻳﻞ ﻋﻘﻠﻲ قرآنی و ﺗﺎرﻳﺨی ﺑﺮ اﻳﻦ ﺑﺎور ﻫـﺴﺘﻨﺪﻛـﻪ ﻣﻮﻋﻮد ﺟﻬﺎﻧﻲ و ﻣﻨﺠﻲﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﺸﺮ ی،ﺷـﺨﺺ ﺧﺎﺻـﻲ اﺳﺖ و حسب و نسب مشخصی دارد او ﻓﺮزﻧﺪ اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﺴﻜﺮی اﺳﺖ و مادرش نرجس خاتون است وﻫﻢ اﻛﻨﻮن زﻧﺪه پویا و ﻧـﺎﻇﺮ ﺑـﺮ ﺗﻤـﺎم ﺑﺤـﺮانﻫـﺎ و ﺗﺤـﻮﻻت ﺟﻬـﺎﻧﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و در اﻧﺘﻈﺎر روزی ﺑﻪ ﺳﺮ ﻣﻲ ﺑـﺮد ﻛـﻪ ﻓﺮﻣـﺎن اﻟﻬﻲ اﺑﻼغ ﺷﻮد و ﻗﻴﺎم ﻛﺮده و دﻧﻴﺎ را ﭘـﺮ از ﻋـﺪل و داد ﻧﻤﺎﻳﺪ ، ﭘﺲ از اﻳﻦ ﻛﻪ از ﺟﻮر و ﺳـﺘﻢ ﻟﺒﺮﻳـﺰ ﺷـﺪه ﺑﺎﺷﺪ. با طرح مهدویت شخصی (نه نوعی) است که تمام درها بر روی مدعیان بسته شده است ومدعیان مهدویت دروغگو، ماجراجو و عاشق مقام و متوهم می باشند با توجه به اینکه ولادت امام مهدی (عج) فرزند امام عسکری (ع) در نهایت اختفاء و پنهانی بوده است و دستگاه خلافت درصدد نابودی وی بوده است لذا در اﻳﻦﺟﺎ ﺳﺆاﻟﻲ ﻣﻄﺮح ﺷـﻮد ﻛـﻪ ﭼـﻪ دلیل و ﻗﺮاﺋﻦ ﻗﻄﻌﻲ و ﺷﻮاﻫﺪ ﺗﺎرﻳﺨﻲ عقلی و نقلی ﺑﺮ اﺻﻞ وﺟﻮد، ﺗﻮﻟﺪ و ﺑﻘﺎی اﻣﺎم دوازدﻫﻢ وﺟﻮد دارد؟ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ او ﻫﻢ یکی از ﺷﺨــﺼﻴﺖﻫــﺎی اﺳــﺎﻃﻴﺮی و اﻓــﺴﺎﻧﻪای ﻫﻢﭼﻮن رﺳﺘﻢ و اﺳـﻔﻨﺪﻳﺎر ﺑﺎﺷـﺪ. در ﭘﺎﺳـﺦ ﻣﻲ ﮔﻮﻳﻴﻢ ﻫﻤﺎن دﻻﻳﻠﻲ ﻛـﻪ وﺟـﻮد ﺷﺨـﺼﻴﺖ ﻫـﺎیﺣﻘﻴﻘﻲ و ﻣﺸﻬﻮ ردﻧﻴﺎ را ﺑﻪ اﺛﺒﺎت ﻣﻲرﺳﺎﻧﺪ، ﺑﺮای اﻣﺎم زﻣﺎن ﻧﻴﺰ ﻋﻴﻨﺎً ﻫﻤﺎن دﻟﻴﻞﻫﺎ ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از آن ﻫﺎ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ؟ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ اﮔﺮ از ﻣﺘﻔﻜﺮان، ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﭙﺮﺳﻴﻢ ﭼﻪ دﻟﻴﻠﻲ ﺑﺮ وﺟﻮد ﺑﻮﻋﻠﻲ ﺳﻴﻨﺎ، ﻓﺎراﺑﻲ، ﻣﻼﺻﺪرا، ﺧﻮاﺟﻪ ﻧﺼﻴﺮاﻟﺪﻳﻦ ﻃﻮﺳﻲ، اﻧﻴﺸﺘﻴﻦ، ﭘﺎﺳﺘﻮر،دکتر کارل،ماکس پلانگ و … دارﻧﺪ، ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﮔﻔﺖ: آﺛﺎر ﻋﻠﻤﻲ و ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻫﺎی ﻣﻮرﺧﺎن ﺷﻬﻴﺮ و ﻣﻌﺘﺒﺮ درﺑﺎره زﻧﺪﮔﻲ و ﻣﺸﺨـﺼﺎت آنﻫـﺎ ، ﺳـﻨﺪ ﻣﺤﻜﻤﻲ اﺳﺖ ﺑﺮ وﺟﻮد آﻧﺎن به این معنا که آنان در مقاطع زمانی خاصی متولد شده و رشد کرده و اهل درس و تحقیق بوده اند،ﻣﺎ ﻫﻢ ﻣﻲﮔـﻮﻳﻴﻢ از اﻳـﻦ ﻧﻮع دﻻﻳﻞ و ﻗﺮاﺋﻨـﻲ ﻛـﻪ اﺻـﻞ وﺟـﻮد ﻓﺮزﻧـﺪ اﻣـﺎم حسنﻋﺴﻜﺮی(ع) را ﺑﺮای ﻫﺮ اﻧﺪﻳﺸﻤﻨﺪ ﺑﺎاﻧﺼﺎﻓﻲ مسلم می دارد بسیار است:
یکم- شهادت مورخان اسلامی و مستشرقان معروف
به گواهی مورخان بزرگ اهل سنت که از نظر تدوین تاریخ شهرت جهانی دارند و از معتبرترین تاریخ نگاران دنیا محسوب می شوند مطالبی هماهنگ درباره سالروز ولادت حضرت مهدی با تمام ویژگی های وی در کتب تاریخی خود نوشته اند حتی از حوادث شب ولادت تا هنگام غیبت صغری و کبرای آن حضرت را نیز به گونه ایی دقیق بازگو نموده اند ودر این راستا حتی خورد ترین مطالب را ثبت و ضبط کرده اند،فی المثل مورخان مذکور و معروف به اتفاق آرا میلاد حضرت مهدی عج را شب جمعه نیمه شعبان سال ۲۵۵یا۲۵۶ هجری دانسته اند در کتب حدیثی و مجامع روایی نیز در خصوص تاریخ ولادت ایشان مجموعا ۲۱۴ حدیث بدین مضمون ثبت شده است.۲ ما برای اثبات مدعا نخست به چند تاریخ معتبر و معروف اهل سنت اکتفا می کنیم و سپس از مجامع حدیثی شاهد می آوریم:
۱)علی بن حسین مسعودی در”مروج الذهب”می نویسد:در سال (۲۶۰ه ق )ابو محمد حسن بن علی بن محمد بن علی بنموسی بن جعفربن محمد بن علی بن الحسین بن علی بن ابیطالب (علیه السلام)در زمان خلافت المعتمد عباسی زندگی می کرد او به هنگام رحلت ۲۹ سال داشت و او پدر مهدی منتظر است۳
۲)شیخ عبد الوهاب شعرانی می نویسد :مهدی (عج) از اولاد امام حسن عسکری(ع) است در شب نیمه شعبان سال ۲۵۵ متولد شده و او زنده است تا اینکه با عیسی بن مریم ملاقات کند و با او هم پیمان شودعمر شریف او تا پایان این زمان (سال ۹۵۸) ۷۰۶ سال است۴
۳)سلیمان قندوزی حنفی می نویسد : خبر معلوم و مسلم در نزد موثقان این است که ولادت قائم (عج)در شب نیم شعبان به سال ۲۵۵ در شهر سامراء واقع شده است وی حتی طالع میلاد مقدس او را نیز بازگو میکند که “به هنگام قِرانِ اکبر در برج قوس به طالع ۲۵ درجه از برج سرطان اتفاق افتاده است”۵
۴)شیخ عبدالله شبراوی از عالمان بزرگ اهل سنت می نویسد : یازدهمین نفر از ائمه اهل بیت امام حسن عسکری است وی در مدینه در هشتم ماه ربیع الاول۶ به سال ۲۳۲ تولد یافت و روز جمعه هشتم ربیع الاول سال ۲۶۰ در سن ۲۸ سالگی در گذشت و او پدر امام مهدی منتظر است. امام مهدی در سامرا در شب نیمه شعبان سال ۲۵۵ (ه ق)متولد و ۵ ساله بود که پدر ایشان به شهادت رسید …پدرش او را به هنگام ولادت بدلیل مشکلات سیاسی و نگرانی هایی که از خلفای عباسی داشت پنهان می داشت چرا که عباسیان معتقد بودند که بوسیله قائم آل محمد حضرت مهدی عج سلطنت ظالمان منقرض خواهد شد . و این مطلب را از احادیثی که از پیامبر رسیده بو دانسته و شنیده بودند.۷
۵)شمس الدین ابن خلکان می نویسد :محمد بن الحسن العسکری بن علی الهادی بن محمد الجواد دوازدهمین امام شیعه است لقب معروف او حجت است او در روز جمعه نیمه شعبان ۲۵۵ متولد و هنگام وفات پدرش عمر او پنج سال بیش نبود.۸
۶)ابن ارزق می گوید : امام مذکور در نهم ربیع الاول (سال ۲۵۸ ق) متولد شد و برخی گفته اند در هشتم همان ماه در سال ۲۵۸ تولد یافته که به عقیده ما این قول صحیح است.۹
۷)کمال الدین محمد بن طلحه شافعی (متوفای ۶۵۲ق)می نویسد: مهدی از فرزندان بتول طاهره است که پاره تن پیامبر می باشد و تولدش در سامراء بیست و سوم رمضان (۲۵۸ق) اتفاق افتاده است ، پدرش ابوالحسن الخالص و مادرش ام ولد بود به نام صیقل یا حکیمه معروف بود.۱۰
۸)گنجی شافعی (م ۶۵۸ق)می نوسد: ابو محمد حسن عسکری فرزند هادی تولدش در مدینه بوده و در سامراء در،در همان خانه ای که پدرش امام هادی دفن شد و از خودش فرزندی به جای گذاشت که همان مهدی منتظر می باشد.۱۱
۹)ابن صباغ مالکی مصری (م ۸۵۵ق) می نویسد: ابوالقاسم محمد بن الحجه بن الحسن الخالص در سامراء در شب نیمه شعبان سال ۲۵۵ متولد شد.۱۲
۱۰)شهاب الدین احمد بن حجر هیثمی (م ۹۷۲۵ق)مینویسد: حسن عسکری جز یک فرزند از خود به جای نگذاشته که ابوالقاسم محمد بن الحجه است سن او هنگام وفات پدرش پنج سال بود اما خداوند حکمت و دانش را در او نهاده و او القائم المنتظر نیز نامیده می شود.۱۳
۱۱)مومن بن حسن شبلنجی در کتابش نور الابصار فصلی را در باب (مناقب محمد بن الحسن) باز کرده می نویسد: مادرش ام ولد بود و نام او نرجس یا صیقل یا سوسن بود کنیه اش ابوالقاسم و امامیه لقب او را حجت،مهدی، خلف صالح و قائم منتظر ،صاحب الزمان معرفی کرده اند مشهورترین لقب او مهدی است.۱۴
این یازده مورد از باب مشت نمونه خروار ذکر شده و اگر بیش از این تفحص شود قطعا به منابع بیشتری از اهل سنت و جماعت در خصوص تاریخ ولادت دست می یافتیم اما آن چه در مصادر معتبر شیعه دوازده امامی رسیده است بسیار فراوان است لیکن از ذکر آن صرف نظر می کنیم . پژوهشگران می توانند به کتاب منتخب الاثر تالیف آیه الله صافی گلپایگانی مراجعه کنند.
دوم – تواتر احادیث احادیث مهدویت از نظر اهل سنت
دومین دلیل بر وجود و هویت حضرت مهدی روایات متواتری است که از محدثان بزرگ و مشهور اهل سنت و شیعه درباره شب ولادت و یا ظهور وی پس از غیبت طولانی رسیده است.
تواتر احادیث از نظر عقل و درایت دلیل قاطعی است بر صحت و عینیت مضمون آنها چرا که در احادیث متواتر تبانی جمع کثیری از مورخان و محدثان بر یک امر دروغ عادتا محال و غیر ممکن است مضاف بر آنکه ما درباره شخصیت های اسلامی و اصحاب رسول اکرم (ص) غالبا روایات زیادی و یا اسناد تاریخی قابل توجهی درباره زمان ولادت و مدت عمر آنها نداریم تا چه رسد به روایات متواتر و تواریخ مختلف و متعدد با وجود آن ،به حضور آنها در عصر پیغمبر به کمک چند روایت تاریخی و یا حدیثی که از آنان نقل شده ایمان داریم، چگونه ﺑﺎ وﺟﻮد اﺣﺎدﻳﺚ ﻣﺘﻮاﺗﺮی ﻛﻪ درﺑﺎره ﺣﻀﺮت ﻣﻬﺪی رﺳﻴﺪه و ﺗﺎرﻳﺦ ﻫﺎی ﻣﻌﺘﺒﺮی ﻛﻪ ﻣﺸﺨﺼﺎت آن ﺣﻀﺮت را ﺛﺒﺖ ﻧﻤﻮده اند، در وﺟﻮد آن ﺣﻀﺮت می توانیم ﺗﺮدﻳـﺪ ﻛﻨـﻴﻢ؟ وانگهی امروزه اگر جمع کثیری از مردم دنیا به مکه مکرمه و مدینه منوره یا آمریکا و آلمان نرفته اند لیکن یقین به وجود آنها دارند بدلیل نقل اخبار متواتری است که از اشخاص زیادی شنیده اند چون می دانند این همه افراد عادتا ممکن نیست بر یک امر موهوم و دروغ تبانی کرده باشند تواتر احادیث حضرت مهدی (عج) نه تنها از لحظه ولادت تا غیبت را مشخص ساخته بلکه از خصوصیات شخصی و رنگ چهره و مو، و حتی فاصله دندانهای آن حضرت نیز در کتاب های اهل سنت مطالب یکسانی رسیده است. اﺧﻴﺮاً ﻛﺘﺎﺑﻲ ﺑﻪ ﻧـﺎم “اﻻﻣـﺎم اﻟﻤﻬـﺪی ﻋﻨـﺪ اﻫـﻞ اﻟﺴﻨﺔ” ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه ﻛﻪ در آن ﻛﺘﺎب،ﻣﺆﻟـﻒ ﻣﺤﺘـﺮم ۶۷ ﻛﺘﺎب از ﻣﻌﺘﺒﺮترین کتابهای اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ را که درباره زندگی حضرت مهدی نوشته اند قسمت های مناسب آن را با سطوری عینا اﺳﺘﻨـﺴﺎخ ﻛـﺮده و در ﻛﺘﺎب آورده اﺳت. اوﻟﻴﻦ ﻛﺘﺎب آن”اﻟﻤﺼﻨﻒ ﻟﻠﺼﻨﻌﺎﻧﻲ”(م ۲۱۱هجری) و آﺧﺮﻳﻦ ﻛﺘﺎﺑﺶ “اﻻماﻣـﺔ و اﻫـﻞ اﻟﺒﻴـﺖ “،لمحمد بیومی مصری(معاصر)۱۵ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ. آﻳﺎ ﻧﻘﻞ اﻳﻦﻫﻤﻪ اﺣﺎدﻳﺚ ﻣﻌﺘﺒﺮ ازاﻫﻞ ﺳـﻨﺖ و ﻛﺘـﺐ ﻣﻌﺘﺒـﺮآنﻫﺎ، دﻟﻴﻞ ﻗﺎﻃﻌﻲ ﺑﺮ واﻗﻌﻴﺖ و وﺟﻮد ﺣﻀﺮت ﻣﻬﺪی در یک مقطع زمانی مشخص ﻧﻴﺴﺖ وانگهی آیا انگیزه این محدثان و مورخان بزرگ غیر شیعی (رحمهم الله) صرفا برای تایید وجود فرزند امام حسن عسکری دوازدهمین امام شیعه بوده است؟ یا هدفشان تنها حفظ آثار اسلام و احادیث پیغمبر بوده است ؟آیا تصدیق و اعتراف ۶۷ دانشمند و محدث سنی مذهب بدون در نظر گرفتن ملاحظات اجتماعی و تعصبات مذهبی نمی تواند دلیل روشن و کتمان ناپذیری بر وجود حضرت مهدی حجه الحسن العسکری باشد کجا این همه کتاب و حدیث درباره امثال بوعلی و انیشتین ها و دیگر نوابغ معروف دنیا نوشته شده است کتابهایی که مستقلا درباره شخص مهدی نوشته اند به وانگهی قطع نظر از این که در مصادر اهل سنت از صحاح ششگانه گرفته تا مسانید و معاجم تاریخی، دهها روایت به عناوین مختلف در خصوص حضرت مهدی نقل کرده اند و بعضی از ویژگی های ظاهری آن حضرت را نیز سر در آن کتابها می توان یافت ۱۶ این روایات خود متفرع بر اصل وجود و مشاهده حضرت مهدی محمد بن الحسن می باشد مانند اِنَ المهدی اقنی وَ اَجلی ۱۷ مهدی پیشانی بلند و کشیده بینی دارد ازجانب دیگر در میان محققان محترم و فرهیخته اهل سنت عده ای در خصوص شخص حضرت مهدی کتاب های مستقلی نوشته اند که برخی از آنها را می آوریم : عباد بن یعقوب رواجنب (متوفای ۲۵۰ق)اولین کسی است که به صورت مستقل کتابی درباره امام مهدی به نام “اخبار المهدی ” ۱۸ به رشته تحریر در آورده .
۲)ابوبکر بن ابی خثیمه (متوفای ۲۷۹ق)کتابی به نام ” احادیث المهدی و اخبار المهدی”نوشته است.
۳)ابو نعیم احمد بن عبدالله اصفهانی (متوفای ۴۲۰ق) سه کتاب مستقل به نام های “الاربعون حدیثا فی المهدی” ” نعت یا صفه المهدی” و ” مناقب المهدی” به رشته تحریر در آورده است. مرحوم سیوطی در کتاب العرف الوردی آن چهل حدیث را نقل کرده است .۱۹ مرحوم اربلی هم در کشف الغمه آورده است. ۲۰ ۴) محمد بن یوسف گنجی شاغعی(متوفای ۶۷۵ق)کتابی به نام اﻟﺒﻴﺎن “ﻓﻲ اﺧﺒﺎر ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺰ ﻣﺎن “را در ۲۵ ﺑﺎب ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻨﻈﻢ و ﺑﺪﻳﻌﻲ ﻧﻮﺷﺘﻪ اﺳﺖ. در ﻣﻘﺪﻣﻪ ﻣی ﮔﻮﻳﺪ: در اﻳـﻦ ﻛﺘـﺎب از ذﻛـﺮ اﺣﺎدﻳـﺚ ﺷﻴﻌﻪ اﺟﺘﻨﺎب ﻛﺮده ام، ﻫﺮﭼﻨﺪ ﻧﻘﻠـﺶ ﺻـﺤﻴﺢ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺳﭙﺲ ﻣﻲ ﻧﻮﻳﺴﺪ: ﻫﻴﭻ اﻣﺘﻨﺎﻋﻲ در ﺑﻘﺎی ﻣﻬﺪی وﺟﻮد ﻧﺪارد، ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﻳﻦ ﻛﻪ ﻋﻴﺴﻲ، اﻟﻴﺎس و ﺧـﻀﺮ ،ﻛـﻪ ازا وﻟﻴﺎی ﺧﺪاوﻧﺪ میباشند همواره زﻧﺪه اﻧﺪ، دﺟـﺎل و اﺑﻠـﻴﺲ ﻫـﻢ ﻛـﻪ دﺷﻤﻨﺎن ﺧﺪا ﻫﺴﺘﻨﺪ، زﻧﺪه اﻧﺪ. ۲۱
۵)یوسف بن یحیی المقدسی شافعی کتاب “عقد الدرر فی اخبار المهدی منتظر” وی در مقدمه می نویسد: مشکلات گرفتاری های مردم در فساد زمان باعث یاس مردم می شود… و تا قیامت استمرار دارد و با ظهور و خروج مهدی یاس و نابسامانی بر طرف می شود. ۲۲
۶)ابوبکر ﺟﻼل اﻟﺪﻳﻦ ﺳﻴﻮﻃﻲ کتابی به نام “اﻟﻌﺮف اﻟﻮردی ﻓﻲ اﺣﻮال اﻟﻤﻬﺪی “ﻛﻪ در ضمن کتابش به نام “اﻟﺤﺎوی ﻓﻲ اﻟﻔﺘﺎوی” ﻧﻴﺰﭼﺎپ ﺷﺪه اﺳـﺖ. و ی(م ۹۱۱ه ق) از ﻣـﺸﺎﻫﻴﺮ ﺣـﻮزه ﺣـﺪﻳﺚ اﺳﺖ ﻣﺠﻤﻮﻋًﺎ دوﻳﺴﺖ (۲۰۰)ﺣﺪﻳﺚ در اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع آورده اﺳﺖ از حافظ ابو نعیم نیز استفاده کرده است در ﭘﺎﻳﺎن ﺑﻪ ﭼﻬﺎر ﻧﻜﺘﻪ اﺷﺎره ﻣﻲ ﻛﻨﺪ:۱) ﻣﻬﺪی از ﺧﻠﻔﺎی دوازده ﮔﺎﻧﻪ اﺳـﺖ. ۲) ﻣﻬـﺪی از ﻓﺮزﻧﺪان ﻋﺒﺎس ﻧﻴﺴﺖ . ۳) ﺳﻨﺪ ﺣـﺪﻳﺚ “ﻻ ﻣﻬـﺪی اﻟّـﺎعیسی بن مریم ﺻﺤﻴﺢ ﻧﻴﺴﺖ و ﺑﺎ اﺣﺎدﻳـﺚ ﻣﺘـﻮاﺗﺮی ﻛﻪ او را از ﻓﺮزﻧﺪان رﺳﻮل ﺧﺪا داﻧﺴﺘﻪ و ﻋﻴﺴﻲ ﭘﺸﺖ ﺳﺮش ﻧﻤـﺎز ﻣـﻲ ﺧﻮاﻧـﺪ، ﻣﺘﻌـﺎرض اﺳـﺖ. ۴) ﻇﻬـﻮرﻣﻬﺪی از ﻣﻐﺮب، دﻟﻴﻞ ﻧﺪارد.۲۳
۷)محمد بن علی بن محمد الشهیر طولون دمشقی (م ۹۵۳ ق) کتابی به نام “الائمه الاثنی عشر” نگاشته که از تک تک ائمه نام می برد تا میرسد به حضرت مهدی موعود وی می گوید: بیوگرافی ائمه اثنی عشر رضی الله عنهم برترتیب منظم آورده ام و سپس در خلال اشعاری آنان را به رشته نظم کشیده ام که ما اشعار آن محدث، فقیه و مورخ و ادیب و عالم به علم طب را عینا می آوریم:
علیک بالائمه الاثنی عشر من آبیت المصطفی خیر البشر
ابو تراب حسن حسین و بغض زین العابدین شین
محمد الباقر کم علم دری و صادق ادع جعفرا بین الوری
موسی هو کاظم و ابنه علی لقب بالرضا و قدره علی
محمد التقی قلبه معمور علی التقی دره منشور
و العسکری الحسن المطهر محمد المهدی سوف یظهر۲۴
۸) اﺑﻲ اﻟﻌﺒﺎس اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻬﻴﺘﻤﻲ اﻟﻤﻜﻲ (م ۵۷۹٫ق) “اﻟﻘﻮل اﻟﻤﺨﺘﺼﺮ ﻓﻲ ﻋﻼﻣﺎت اﻟﻤﻬـﺪی اﻟﻤﻨﺘﻈﺮ” وی در ﺳﻪ ﺑﺨﺶ ﻧﻮﺷﺘﻪ اﺳﺖ: ﺑﺨﺶ یکم امام مهدی در روایات است که ۶۳ عنوان دارد، بخش دوم ۳۹ حدیث،در بخش سوم ۵۶ حدیث آورده است که مهدی فرزند فاطمه است. ۲۵
۹) محمد علی بن سلطانی القاری (م۱۰۱۴ق) “المهدی عن آل الرسول” و به نام ” المشرب الوردی فی مذهب المهدی” نیز از مولفات آن جناب می باشد.
۱۰)قاضی محمد بن علی شوکانی (م ۱۲۵۰ق)التوضیح فی تواتر ما جاء فی المهدی المنتظر و الدجال و المسیح. وی در این باره می گوید”:…و جمیع ما سقناه بالغ حد التراتر کما لا یخفی علی من له فضل. ۲۷
البته در قرن اخیر برخی از دانشمندان و محققان معاصر اهل سنت نیز کتابهای زیادی درباره امام مهدی تالیف گردیده که ﺑﻪ ﭘﻨﺞ ﻛﺘﺎب ﺑﺴﻨﺪه ﻣﻲ ﻛﻨﻴﻢ:
۱ـ اﻟﻤﻬﺪی ﺣﻘﻴﻘﺔ ﻻﺧﺮاﻓﺔ لمحمد بن احمد بن اسماعیل (ﻣﻌﺎﺻﺮ)
۲ـ اﻟﻬﺪاﻳﺔ اﻟﻨﺪﻳﺔ ﻟﻼﻣﺔ اﻟﻤﻬﺪ ﻳﺔ ﻓﻴﻤـﺎ ﺟـﺎء ﻓـﻲ ﻓﻀﻞ اﻟﺬات اﻟﻤﻬﺪﻳﺔ، ﻣﺆﻟﻒ ﺷﻴﺦ ﻣﺼﻄﻔﻲ ﺑﻜﺮی .
۳ ـ ﺣﻮل اﻟﻤﻬﺪی اﻟﺸﻴﺦ ﻧﺎﺻﺮ اﻟـﺪﻳﻦ اﻻﻟﺒﺎﻧﻲ.
۴ـ ﻋﻘﻴـﺪه اﻫـﻞ اﻟـﺴﻨﺔواﻷﺛـﺮ ﻓـﻲ اﻟﻤﻬـﺪی اﻟﻤﻨﺘﻈﺮ، ﻋﺒﺪاﻟﻤﺤﺴﻦ اﻟﻌﺒﺎد (ﻣﻌﺎﺻﺮ) ۵ ـ “اﺑﺮاز اﻟﻮﻫﻢ اﻟﻤﻜﻨﻮن ﻣﻦ ﻛﻼم اﺑﻦ ﺧﻠﺪون ،اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪﻳﻖ اﻟﻤﻐﺮﺑﻲ (م۱۳۸۰ق) وی د ر اﻳﻦ ﻛﺘﺎب ﺷﺒﻬﺎت اﺑﻦ ﺧﻠﺪون را درﺑـﺎره ﻣﻬﺪوﻳﺖ ﭘﺎﺳﺦ داده اﺳﺖ . ۳۰
از جانب دیگر جمع کثیری از محققان اهل سنت به صحت و تواتر احادیث حضرت مهدی شهادت داده اند مانند ترمذی در سنن ، وی که از مولفان صحاح ششگانه است در مورد سه حدیث از حضرت مهدی می گوید: هذا حدیث حسن صحیح. ۳۱
حاکم نیشابوری در المستدرک علی الصحیحین ،بغوی در مصباح السنه ،قرطبی مالکی در التذکره،ابن تیمیه که از پایه گذاران وهابیت است در منهاج السنه النبویه چنین می نویسد: احادیثی که برای خروج مهدی به آنها استناد می شود صحیح هستند. ۳۲ ابن حجر هیتمی (متولد ۹۷۴ ق) وی در رد حدیث ” لا مهدی الا عیسی” می نویسد اکثر محدثان قبول دارند احادیثی که می گوید مهدی از فرزندان فاطمه (س) است سندشان قویتر است. ۳۳ شهادت به تواتر احادیث حضرت مهدی تاکید مجددی است بر وجود و بقای مهدی موعود.
بدیهی است که متفکران شیعه و سنی که این همه کتاب و مطالب درباره حضرت مهدی نوشته اند بدون شک درباره مهدی موجود و موعود است نه درباره مهدی معدوم و مذعوم که شخصیت افسانه ای باشد.
دلیل سوم – از لحظه نماز تا غیبت صغری
در کتاب های معتبر نوشته اند هنگامی که حضرت امام حسن عسکری به شهادت رسید سامرا به طور کلی تعطیل ﺷﺪ و ﺷﻬﺮ ﻳﻚ ﭘﺎرﭼﻪ ﺿﺠﻪ و ﻧﺎﻟﻪ ﮔﺮدﻳﺪ، ﺗﻤﺎم ﻧﻈﺎﻣﻴﺎن ﺑﻪ ﺧﻴﺎﺑﺎن ﻫﺎ رﻳﺨﺘﻨﺪ . در آن روز ﻗﻴﺎﻣﺘﻲ ﺑﺮﭘﺎ ﺷﺪ ﺧﻠﻴﻔﮥ وﻗﺖ ﺑـﻪ دﻧﺒـﺎل اﺑـﻲ ﻋﻴـﺴﻲ ﭘﺴﺮ ﻣﺘﻮﻛل ﻓﺮﺳﺘﺎد ﺗﺎ ﻧﻤﺎ زی رﺳﻤﻲ ﺑﺮ ﺟﻨﺎزه اﻣـﺎمﻋﺴﻜﺮی(ع) ﺑﺨﻮاﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﮔﻤﺎن ﺧﻮﻳﺶ اﻳﻦ اﻓﺘﺨﺎر ازﺟﺎﻣﻌﮥ ﺷـﻴﻌﻪ ﺳـﻠﺐ ﺷـﻮد و ﺿـﻤﻨًﺎ ﻣـﺴﺌﻠﮥ ﻧﻴﺎﺑـﺖ وﺟﺎﻧﺸﻴﻨﻲ ﻫﻢ ﻋﻤًﻼ ﻣﻨﺘﻔﻲ ﮔﺮدد، و چون ﻣﻲداﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﺮ ﺟﻨـﺎز ه اﻣـﺎم ، ﻳـﻚ ﻧﻤـﺎز ﻣﻌﻤـﻮﻟﻲ وﻏﻴﺮرﺳـﻤﻲ و ﺧﺎﻧﻮادﮔﻲ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﺪه ﺧﻮاﻫـﺪ ﺷـﺪو یک نماز …. حکومتی ، از اﻳـﻦ رو ﺟﻌﻔـﺮﻛﺬاب ﺑﺮادر اﻣﺎم ﻋﺴﻜﺮیﻛﻪ از درﺑﺎرﻳﺎن ﺧﻠﻴﻔﻪ و ﻣــﺮد ﻋﻴــﺎش و ﻣــﻲ ﮔــﺴﺎری ﺑــﻮد، ﺑــﻪ ﺧﺎﻧــﮥ اﻣــﺎم ﻋﺴﻜﺮی ع ﻓﺮﺳﺘﺎده شد ﺗﺎ ﻧﻤﺎز ﻏﻴﺮرﺳﻤﻲو ﺧـﺎﻧﻮادﮔﻲ را ﺑﺨﻮاﻧﺪ . ۳۹ ﻧﻔﺮ از اﺻﺤﺎب ﺣﻀﺮت در آ ن ﺟﺎ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻮدﻧﺪ.تا خواست ﺟﻌﻔﺮ ﻛﺬاب ﺑﺮ ﭘﻴﻜﺮ اﻣﺎم ﺣـﺴﻦ ع ﻧﻤﺎز ﺑﺨﻮاﻧﺪ ناگهان دیدند ازپشت پرده ﻛـﻮدﻛﻲ ﺑﻴـﺮون آﻣـﺪ گفت: ﻋﻤﻮ ﻛﻨﺎر ﺑﺮو، ﻣﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ ﺟﻨﺎزه ﭘـﺪرم ﻧﻤـﺎز ﺑﺨﻮاﻧﻢ.او را ﻛﻨﺎر زد و ﺑﺮ ﺟﻨـﺎزه ﭘـﺪر ﻧﻤـﺎز ﺧﻮاﻧـﺪ. اﻧﺒﻮه ﻧﻤﺎزﮔﺰاران چنین منظره بهت آور و عجیب را دیدند و امام مهدی را در سن ﭘـﻨﺞ ﺳﺎﻟﮕﻲﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻤﻮدﻧﺪﻛـﻪ ﭼﻨـﻴﻦ جربزه و ﺷـﻜﻮﻫﻲاز ﺧـﻮد ﻧﺸﺎن داد و ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﭘﺸﺖ ﭘﺮده رﻓﺖ
ﻧﮕﺎر ﻣﻦ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻜﺘﺐ ﻧﺮﻓﺖ و ﺧﻂ ﻧﻮﺷﺖ ﺑﻪ ﻏـﻤﺰه ﻣﺴﺌﻠﻪآﻣﻮز ﺻﺪ ﻣﺪرس ﺷﺪ
اسامی عده ای از حاضران که در خانه امام حسم عسکری پشت سر امام مهدی نماز بر بدن امام عسکری خواندند در تاریخ ثبت شده است بعضی از آنها بدین قرار است:
۱)ابراهیم بن محمد تبریزی ۲)ابوالادیان ،احمد بن عبدالله هاشمی،۳)ابو سهل اسماعیل بن علی نوبختی،۴)ابوالحسن ضراب اصفهانی ،۵)ابوسهل اسماعیل بن علی نوبختی ۶)راشد اسد آبادی و جمع دیگری از اصحاب قابل اعتماد که اسامی آنها در این مختصر نمی گنجد، در آن جلسه حاضر بودند و نماز پشت سر حضرت مهدی خواندند جاسوسان خلیفه که غافلگیر شده بودند حساس شده ﺳﺮداﺑﻲ ﻛﻪ ﻣﺤﻞ زﻧﺪﮔﻲ و ﻋﺒﺎدت اﻣﺎم ﻫﺎدی و اﻣﺎم ﻋـﺴﻜﺮی و ﺣﻀﺮت ﻣﻬﺪیﻋﺞ ﺑﻮد و ﻣﻌﻤﻮ ًﻻ ﻣﻼﻗﺎتﻫﺎ با اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﺴﻜﺮی و ﻓﺮزﻧﺪش درهمین سرداب انجام می شده است ﻣﺤﺎﺻﺮه ﻛﺮدﻧﺪو به جستجو پرداختند ، وﻟﻲ آن ﻛﻮدک را ﻧﻴﺎﻓﺘﻨﺪ ، ۳۴ البته ماموران خلیفه پیش از ولادت حضرت چند تن از زن های جاسوس را به عنوان کنیز و قابله به خانه امام حسن عسکری گسیل داشتند تا همسران امام حسن (ع) را زیر نظر بگیرند و مراقبت کنند تا اگر امام مهدی متولد شد دستگیر و یا او را به قتل برسانند غافل از این که مشیت الهی هنگامی که بر حفظ انسانی تعلق بگیرد آسیبی بر او وارد نمی شود چنانچه فرعون نتوانست جلو تولد موسی بن عمران را بگیرد و سرانجام پس از تولد در دامن فرعون و آسیه بزرگ شد و آنگاه فرعون را نابود ساخت به قول مولوی:
حمله بردی سوی دربندان غیب تا نیایند این طرف مردان غیب
تا فرو گیرند بر دربند غیب تا کسی ناید ازآن سو پاک جیب
چنگ در صلب و رحمها بر زدی تا که شارع را بگیری از بُدی
نک منم سر هنگ و هنگت بشکنم نک بنامش نام و ننگت بشکنم
سبلتت را بر کند یک یک قدر تا بدانی کالقدر یعمی البصر
دلیل چهارم-وجود مدعیان مهدویت است
اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ اﻣﺎم ﻣﻨﺘﻈـﺮ ﺣـﻀﺮت ﻣﻬـﺪی ﻣﻮﻋـﻮد ازﻋﻘﺎﻳﺪ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ ﻣﺴﻠﻤﺎنﻫﺎﺳﺖ و اﻳﻦ ﻣﻮﺿـﻮع از زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ اﻛﺮم ص ﻣﮋده وﻻدت و ظهور آن ﺣﻀﺮت را داده و ﺗﺄﻛﻴﺪ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺮﻇﻬـﻮر و آﻣـﺪن آن ﻧﻤـﻮده است ، ﺗﺎﻛﻨﻮن ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻣﺴﻠﻤﺎنﻫﺎ و ﺟﺎﻣﻌه ﺗﺸﻴﻊ ﻗﺮار داﺷﺘﻪ و دارد، ﺑﻠﻜـﻪ اﻣـﺮوز اﻳـﻦ ﻋﻘﻴـﺪه از ﺿﺮورﻳﺎت اﺳﻼم ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻣﻲآﻳﺪ. ﺑﺎ اﻳﻦﻛﻪ ﺻﺪﻫﺎ ﺣﺪﻳﺚ و رواﻳﺖ و تاریخ وﺟـﻮد آن ﺣـﻀﺮت را ﺑﺎزﮔﻮ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ ﺑﺎ وجود اﻳﻦ ، ﺟﻤﻌـﻲ از دﺷـﻤﻨﺎن و ﮔﺮوﻫﻲ از ﺳﺎده اﻧﺪﻳﺸﺎن، ﺑﺪون دﻟﻴﻞ راه اﻧﻜـﺎر ﭘـﻴﺶ ﻛﺸﻴﺪه اﻧـﺪ و ﻛﺘـﺎبﻫـﺎی داﻧـﺸﻤﻨﺪان اﻫـﻞ ﺳـﻨﺖ و ﻣﻘﺎﻻت ﺑﻲ ﺷﻤﺎری ﻛﻪ در اﻳـﻦ ﻣﻮﺿـــﻮع ﻧﻮﺷـــﺘﻪ ﺷـــﺪه را ﻧﺎدﻳـــﺪه ﮔﺮﻓﺘـــﻪاﻧـــﺪ و اﺷﻜﺎل ﺗﺮاﺷﻲﻫﺎی ﺑﻨﻲاﺳﺮاﺋﻴﻠﻲ ﻧﻤﻮده اﻧﺪ. درﺣﺎﻟﻲ ﻛـﻪ اﻳﻦ ﻋﻘﻴﺪه در ﻣﻴﺎن اﻣﺖ اﺳﻼﻣﻲ ﺑﻪ ﻗﺪری رﻳﺸﻪدار و راﺳﺦ ﺑﻮده اﺳﺖ ﻛﻪ ﮔﺮوﻫﻲ ﺷﻬﺮت ﻃﻠﺐ و ﺳﻮدﺟﻮ، از اﻳﻦ ﺑﺴﺘﺮ ﻣﻨﺎﺳﺐ و زﻣﻴﻨﻪ ﻫﺎی اﻋﺘﻘﺎدی ﻣوجود ﻣﺮدم و فرصت مساعد ﺳﻮء اﺳﺘﻔﺎده ﻛـﺮده و ادﻋـﺎی ﻣﻬـﺪوﻳﺖ ﻛـﺮده اﻧـﺪ و ﺟﻤﻌﻲ را ﭘﻴﺮو ﺧﻮد ﺳﺎﺧﺘﻪ اﻧﺪ.گرچه به زودی رسوا شده اند همانگونه که مدعیان نبوت و اﻟﻮﻫﻴﺖ نیز در میان مردم ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻣﻔﺘﻀﺢ ﮔﺮدﻳﺪه اﻧﺪ. ﭼﺮا ﻛﻪ ﻣﻬﺪی ﻣﻨﺘﻈـﺮ ، از ﻧﻈﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ اﺳﻼﻣﻲ دارای اﺳﻢ و رﺳـﻢ و ﻣﺸﺨـﺼﺎت روﺷﻦ می باشد ولی با کمال تاسف امثال دکتر احمد امین در کتاب « اﻟﻤﻬﺪوﻳﺔ ﻓﻲ اﻻﺳﻼم » ادعای ﻣﻬﺪوﻳﺖ ﺑﻌﻀﻲ از ﻣدﻋﻴﺎن دروﻏﻴﻦ آورده است که نام و نشان دیگری دارند ، لیکن آنها نخست مهدویت نوعی را ترویج کرده اند سپس خود ادعای مهدویت کرده اند و از وجود این بستر مناسب سوء استفاده نموده اند و از جانب ﻓﺮﺻـﺖ ﻃﻠﺒـﺎن دﻟﻴﻠﻲ ﺑﺮ ﻣﺨﺪوش ﺑﻮدن و ﻋـﺪم اﺻـﺎﻟﺖ اﻋﺘﻘـﺎد ﺑـﻪ ﻣﻬﺪوﻳﺖ ﮔﺮﻓﺘﻪ شده اﺳﺖ، در ﺻﻮرﺗﻲﻛﻪ اﻳﻦ ادﻋﺎﻫﺎ و ﭘﺬﻳﺮش ﺑﺮﺧﻲ از ﺳﺎده ﻟﻮﺣﺎن ﻣﺴﻠﻤﺎن ، ﺑﻴﺎﻧﮕﺮ اﺻـﺎﻟﺖ و ﺣﻘﺎﻧﻴﺖ اﺻﻞ اﻳﻦ ﺑﺎور ﻣﻘﺪس اﺳـﺖ، ﭼﺮاﻛـﻪ اﮔـﺮ ﭼﻨﻴﻦ ﻋﻘﻴﺪه ای ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪ از اﺣﺎدﻳﺚ ﻧﺒـﻮی ﻧﺒﻮد ، ﻗﻄﻌﺎً ﻣﺮدم هم در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻣﺪﻋﻴﺎن دروﻏـﻴﻦ ﺧﻀﻮع ﻧﻤﻲ ﻛﺮدﻧﺪ،چرا که ﻓﺮﺻﺖﻃﻠﺒـﺎن ﻫﻤـﻮاره از زﻣﻴﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد و واﻗﻌﻴـﺖ ﻫـﺎی اﺟﺘﻤـﺎﻋﻲ راﻳـﺞ و ﺑﺎورﻫﺎی ﻣﺮدم، ﺳﻮ ء اﺳﺘﻔﺎده ﻣـﻲﻛﻨﻨـﺪ. آیا تاکنون کسی دیده شده است که ادعا کند من پاستور یا بوعلی سینا هستم هرگز چنین چیزی دیده و شنیده نشده است به دلیل اینکه زمینه این گونه ادعاها در میان مردم وجود ندارد ولی اشخاص بسیاری بوده و هستند که ادعای ملاقات با امام زمان و بعضی از سر کار علیه ها خود را همسر امام زمان معرفی کرده اند و بعضا خود را امام زمان دانسته اند لیکن در نهایت جز رسوایی از این گونه ادعاها طرفی نبسته اند و جای تعجب است که اندکی از وهابی ها و هواداران آنها با وجود این همه روایات در ﺻـﺤﺎح ﺳﺘﻪ و ﺳﺎﻳﺮ ﻛﺘﺎ ب ﻫﺎی ﻣﻌﺘﺒﺮ سنی و شیعی حتی ابن تیمیه که بنیانگذار وهابیت است کتابی درباره حضرت مهدی نوشته و روایات را متواتر و صحیح دانسته با وجود این برخی ﻃﺒﻖ اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎی ﺳﻴﺎﺳﻲ و ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻓﺮﻗﻪ ای، در وﺟﻮد ﺣﻀﺮت ﻣﻬـﺪی ﻋـﺞ ﺑـﻪ اﻳﺠﺎد ﺷﻚ و ﺷﺒﻬﻪ ﭘﺮداﺧﺘﻪ اﻧﺪ تا به زعم خود این عقیده رﻳـﺸﻪدار را ﺗﻀﻌﻴﻒ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . وﻟﻲ ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﺎ ﻧﻪ ﻫﻴﭻ دﻟﻴـﻞ ﻣﻌﺘﺒـﺮی در علت اﻧﻜﺎر ﺧـﻮﻳﺶ ﻧﺪارﻧـﺪ،تا ارائه دهند. چون ندیدند حقیقت ره افسانه زدند انکار یک حقیقت بدون دلیل در میان جاهلان سهل و آسان است. هم اکنون گروهی هستند که خدا را منکرند و یا پیغمبر اسلام و سایر پیامبران را افسانه می پندارند . طرح ادعا و دلیل آنها باعث اتلاف عمر خوانندگان و جوانان است ولی در عین حال برخی از پندارهای منکران را برای خوانندگان بازگو می سازیم تا سیه روی شود آنکه در او غش باشد.
ﮔﻔﺘﻪﻫﺎی ﻣﻨﻜﺮان اﻣﺎم ﻋﺼﺮ (ﻋﺞ)
۱) ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ: ﺷـﻴﻌﻪ ﺑﻌـﺪ از وﻓـﺎت اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﺴﻜﺮی ع گرفتار ﺳﺮﮔﺮداﻧﻲ و اﺿـﻄﺮاب گردید چرا که هویت امام مهدی معلوم نبود.
۲) می گویند :آنان ﭘﺲ از وﻓﺎت امام حسن عسکری ﺑﻪ ﭼﻬﺎرده ﮔـﺮوه ﻣﻨـﺸﻌﺐ شدند درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ اﮔﺮ ﺟﺮﻳﺎن ﻣـﻴﻼد ﻣﺤﻤـﺪ ﺑـﻦاﻟﺤﺴﻦ روﺷﻦ ﺑﻮد،نه ﺷﻴﻌﻪ ﮔﺮﻓﺘﺎر اﺿﻄﺮاب و میﺷﺪ و نه دچار انشعاب.
ﺑﻌﻀﻲ از آﻧﺎن ﮔﻤـﺎن ﻛـﺮده اﻧـﺪ ﻫﻮﻳـﺖ اﻣـﺎم ﻣﻬﺪی ﺳﺎﺧﺘﮕﻲ و رواﻳﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آن ﺟﻌﻠﻲ اﺳﺖ یکی از آنان می گوید امامی را که وجودش از طرف اهل بیت ثابت شده باشد انکار نمی کند اما نسیت به تولد امام دوازدهم شک دارد بعضی هم طول عمر را مورد تردید قرار داده و وجودش را زیر سوال برده اند.
ما در این قسمت به پندارهای منکران وجود آن حضرت پاسخ می دهیم چرا که مسئله طول عمر امام را در بخش دیگر آورده ایم و به آنجا موکول میکنیم .
آنان که می گویند اصل هویت آن حضرت ﻣﺸﻜﻮک اﺳﺖ و ﺑـﻪ ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﺷـﻴﻌﻴﺎن ﮔﺮﻓﺘـﺎر اﺿﻄﺮاب ﺷﺪه اﻧﺪ، اﮔﺮ این ادعا درﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ این خود بر ضد منکران امام زمان می تواند دلیل روشنی باشد چرا که ﻋﻠـﺖ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﺸﺪن ﻫﻮﻳﺖ اﻣـﺎم برای همگان ﺗﻌﻤﺪی است ﻛﻪ در ﭘﻨﻬـﺎن داﺷـﺘﻦ اﻳـﻦ ﻣﻮﺿـﻮع و نام و نشان آن حضرت داﺷﺘﻪاﻧﺪ و این موضوع ﻧﺸﺎن ﺑﺎرزی ﺑﺮصحت و اصالت اﻣـﺎم زﻣـﺎن(ع)بدلیل ترس از دشمن بوده است آن ﮔﻮﻧﻪ ﻛﻪ در ﺗﺎرﻳﺦ آﻣﺪه ﻣﻌﺘﻤﺪ ﻋﺒﺎﺳﻲ ﺳﭙﺲ اﻟﻤﻌﺘﻀﺪ ، ﺟﺎﺳﻮﺳﺎﻧﻲ را ﺑﻪ ﻫﺮ ﻃﺮف ﻣﻲﻓﺮﺳﺘﺎدﻧﺪ و ﺑﻴﺖ اﻣﺎم ﻋﺴﻜﺮی ع را ﺳﺨﺖ زﻳﺮﻧﻈﺮ ﻗﺮار داده بودند ﺑﻪ وﻳﮋه اﻳﻦ ﻛﻪ رواﻳﺎت ﻓﺮاواﻧﻲ از رﺳﻮل اﻛﺮم ص ﺷﻨﻴﺪه و ﻳﺎ ﺧﻮاﻧﺪه ﺑﻮدﻧﺪ ﻛﻪ ﻓﺮزﻧﺪ اﻣﺎم ﻋﺴﻜﺮی ع ﺟﻬﺎن را ﭘﺮ از ﻋﺪل و داد ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﺳﺘﻤﮕﺮان را ﻧﺎﺑﻮد ﻣﻲﺳﺎزد. ﺑﺎ وﺟﻮد اﻳﻦ ﻫﻤﻪ ﺗﻮﻃﺌﻪ از ﻧﺎﺣﻴﮥ دﺷـﻤﻦ ﭼـﺮا نباید اﻣﺎم ﻋﺴﻜﺮی ع در ﻣﻮرد ﺣﻔﻇ اﻳـﻦ ذﺧﻴـﺮه اﻟﻬﻲ، ﻣﺨﻔﻲﻛﺎری ﻛﻨﺪ و این مسئله را به تسامح و تساهل بگذراند واﻧﮕﻬﻲ اﮔﺮ آنﻫﺎ وﺟﻮد اﻣﺎم دوازدﻫﻢ را ﺑﺎور ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ وﺻﺮﻓﺎً ﺑﻪ ﺗﻮﻫﻢ ﮔﺮﻓﺘﺎر ﺷﺪه ﺑﻮدﻧﺪ، ﭘﺲﭼﺮا ﺑﻌﺪ از رﺣﻠـﺖ اﻣـﺎم ﻋـﺴﻜﺮی ع ﺑـﻪ ﺧﺎﻧﮥ آن ﺣﻀﺮت ﻫﺠﻮم آوردﻧـﺪ و ﺑـﻪ ﺟـﺴﺖ وﺟـﻮی وﺳﻴﻊ ﺑﺮای ﻳﺎﻓﺘﻦ وی ﭘﺮد اﺧﺘﻨـﺪ وﺳﭙﺲ ﻫﻤﮥ ﻛﻨﻴﺰﻛﺎن و ﺑـﺎﻧﻮان اﻣـﺎم را زﻧـﺪاﻧﻲ و ﻳـﺎ ﺗﺤﺖ ﻣﻌﺎﻳﻨﻪ پزشکی ﻗﺮار دادﻧﺪ.تا اگر حامله باشند پس از ولادت او را به قتل برسانند.۳۵
آﻧﺎن ﻣﻄﺎﺑﻖ ﮔـﺰارش ﺟﻌﻔـﺮ ﻛـﺬاب برادر امام عسکری و ﺳـﺎﻳﺮﺟﺎﺳﻮ سﻫﺎ، از وﺟﻮد اﻣﺎم ﻣﻬﺪی ﻋﺞ آﮔﺎه ﺷﺪه ﺑﻮدﻧﺪ و ﺑﺮای ﻳﺎﻓﺘﻦ او از ﻫﺮ ﺗﻼﺷﻲ درﻳﻎ ﻧﻤی داﺷﺘﻨﺪ. ﺣﺘﻲ ﭼﻨﺪین ﺳﺎل ﺳﺮداب ﻣﻘـﺪس را ﺗﺤـﺖ ﻣﺮاﻗﺒـﺖ قرارداده بودند اﻣﺎ اﻳﻦ ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد رواﻳﺎت ﺣـﻀﺮت ﻣﻬـﺪی ﺿﻌﻴﻒ و ﺳﺎﺧﺘﮕﻲ اﺳﺖ ، اﻳـﻦ ﺳـﺨﻦ در واﻗـﻊﺧـﻂ ﺑﻄﻼن ﻛﺸﻴﺪن ﺑﺮ ﺗﻤﺎم رواﻳﺎﺗﻲ اﺳﺖ ﻛـﻪ در ﻣـﺼﺎدرﺻﺤﻴﺢ اﻫﻞ ﺳﻨﺖ و ﻣﺴﺎﻧﻴﺪ و ﺟﻮاﻣﻊ ﺣﺪﻳﺜﻲ آن ﻫﺎ در مورد امام مهدی ثبت شده است؟ اﮔﺮ ﺗﻨﻬﺎ در ﻛﺘﺎب ﻫﺎی ﺷـﻴﻌﻪ اﻳﻦ احادیث متواتر آمده بود جای سوال بود که شیعه می خواهد حرف خود را بر کرسی نشاند. اما احادیثی که در صحیح ابی داود و صحیح بخاری که به اعتماد تمام مذاهب اﻫﻞ ﺳﻨﺖ اﻋﺘﺒﺎرش ﻛﻢ ﺗﺮ از ﻗـﺮآن ﻧﻴـﺴﺖ و ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﺟﺎﻣﻊ ﻃﺒﺮاﻧﻲ ۳۶ و دهها کتاب و تواریخ معتبر که از ﻣﻬﺪی ، ﻓﺮزﻧﺪ ﻓﺎﻃﻤﻪ و ﻋﻠﻲ(ع) ﺳﺨﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ نمونه های ازآن را نقل کردیم .ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣـﻲﺷـﻮد ﭼـﺸﻢ ﺑﺴﺘﻪ آن ﻫﺎ را اﻧﻜﺎر ﻧﻤﻮد آﻳﺎ ﺗﻤﺎم اﻳﻦ رواﻳﺎت ﺟﻌﻠﻲ و ﺳﺎﺧﺘﮕﻲ اﺳﺖ اﮔﺮ ﭼﻨﻴﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﺒﺎﻧﻲ و ﻋﻘﺎﻳﺪ اﺳﻼﻣﻲ را ﻫﻢ، ﺟﻌﻠﻲ و ﺳﺎﺧﺘﮕﻲ ﻗﻠﻤﺪادگردد. مرحوم شوکانی(م۱۲۵۰ ق)کتابی بنام “التوضیح فی تواتر ما جائ من الاحادیث فی المهدی و الدجال و المسیح” نوشته است در آن جا به تواتر احادیث حضرت مهدی اعتراف و تصریح نموده است و منصور علی ناصف نیز در کتاب “غایه المامول” این تواتر را نقل کرده است. ۳۷
ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﻧﻜﺎر ﭼﻨﻴﻦ رواﻳﺎت ﻣﺘﻮاﺗﺮی ، ﻫﻴﭻ ﺗﻮﺟﻴﻪ ﻣﻨﻄﻘــﻲ و ﻋﻘﻼﻧــﻲ ﻧــﺪارد بلکه ﺑــﻪ ﻧــﺎز و ﻏﻤــﺰه ﻳــﺎ ﻏﺮض ورزی و ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻓﺮﻗﻪ ای ﺷﺒﻴﻪ ﺗﺮ اﺳﺖ .
بعضی گفته اند چون شیعیان پس از وفات امام حسن عسکری به (گمان آنها)به هفده گروه تقسیم شدند معلوم می شود که امام حسن عسکری فرزندی نداشته است . برخی از فرقه های ضال و مضل می گویند: همانگونه که انگور عسگری هسته ندارد امام حسن عسکری نیزبچه ندارد و توجه نکرده اند که گاف در لغت عرب وجود ندارد و از طرفی اولا اختلاف نظر درباره یک شخص و یا موضوع،دلیل بر نبود و یا بی اساس بودن آن نمی باشد و گرنه هیچ چیزی مشروعیت و مقبولیت پیدا نخواهد کرد چرا که اختلاف در اکثر مسایل هست در اعتقادات ،مسائل تاریخی،کلامی و احکام فرعی و اصلی از قدیم اختلافاتی بوده و می باشد پیدایش گروههای کلامی،معتزلی،خوارج،اشعری هازاده چنین اختلافات است وانگهی روایت مشهوری که اهل حدیث از پیامبر نقل کرده اند که فرمود: امت من به هفتاد و سه فرقه تقسیم می شوند. یک فرقه اهل نجاتند و سایر فرقه ها جهنمی می باشند ۳۸ پس تقسیم مسلمانها به دهها فرقه باید دلیل بر بطلان اسلام محمدی باشد وانگهی بعضی از فرقه های ادعا شده درباره شیعیان در ظرف خارج از فرقه های موهوم اند زیرا نه کتاب و آثاری از آنها دیده شده است و نه خارج وجود داشته اند محققان می دانند کسانی که امام هشتم را قبول دارند هم امامان را تا قائم آل محمد پذیرفته اند.
ﻣﺮﺣﻮم ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻧﻲ در ﻛﺘﺎب “ﻣﻠﻞ و ﻧﺤﻞ ” ﻣـﻲ ﻧﻮﻳـﺴﺪ : ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﻌﺘﻘﺪﺑﻪ اﻣﺎﻣﺖ اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﺴﻜﺮی ع ﺑﻮدﻧـﺪ ﭘﺲ از ﻣﺮگ وی ، ﻳﺎزده ﮔﺮوه ﺷﺪﻧﺪ ﻛﻪ اﺳﺎﻣﻲ آ ن ﻫﺎ ﻣﻌـﺮوف ﻧﻴﺴﺖ.
ﺟﺎی ﺑﺴﻲ ﺗﺄﺳﻒ اﺳﺖ ﻛـﻪ ﺷﻬﺮﺳـﺘﺎﻧﻲ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ادﻋﺎ اﻛﺘﻔﺎ ﻛﺮده اﺳﺖ . ﺣﺘـﻲ ﻧـﺎم اﻳـﻦ ﻓﺮﻗﻪﻫﺎ را ﻧﻤﻲداﻧﺪ و رﻫﺒﺮان آﻧﺎن را ﻧﻤﻲ ﺷﻨﺎﺳﺪ. ﺑـﺎزهم ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ: ﺷﻴﻌﻴﺎن ﻳﺎزده ﻓﺮﻗﻪ ﺷﺪﻧﺪ . ولی احسان الهی که از هواداران او می باشد فرقه های شیعی را به هفده گروه رسانیده است که در عالم خارج هیچ نام ونشانی از این گروه ها دیده نمی شود ما هم می توانیم ﺑﮕﻮﻳﻴﻢ ﻣﺴﻴﺤﻲ ﻫﺎ ﺻﺪﻫﺎ ﻓﺮﻗﻪ ﺷﺪﻧﺪ و اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺑﻪ پنجاه ﻣﺬﻫﺐ ﻣﻨﺸﻌﺐ ﮔﺮدﻳﺪﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﭼﻬـﺎر ﻓﺮﻗﻪ از آن ﻫﺎ ﻣﻌﺮوف و ﻓﺮق دﻳﮕـﺮ ﻧﺎﺷـﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﺎﻧﺪه اﻧﺪ، ﭘﺲ ﺻﺮف ادﻋﺎ و تیر به تاریکی انداختن ﻛﺎﻓﻲ ﻧﻴﺴﺖ، اراﺋـﮥ دﻟﻴـﻞ و ﻣﺪرک ﻻزم دارد وﮔﺮﻧـﻪ معلوم می شود اﻳـﻦ ادﻋﺎﻫـﺎ واﻗﻌﻴﺖ ﻧﺪارد بقول ملا رومی دلایل قوی باید و معنوی نه رگهای گردن به حجت قوی و این فرقه ها همگی ساخته و پرداخته ذهن آنهاست و یا از مسموعات آنها به شمار می رود. علامه شرف الدین در کتاب اﻟﻔﺼﻮل اﻟﻤﻬﻤﺔ ﺣﺮف ﻣﻌﻘﻮﻟﻲ دارد و ﻣﻲ ﻧﻮﻳﺴﺪ: ای ﻛﺎش آﻗﺎی ﺷﻬﺮﺳـﺘﺎﻧﻲ ﺳﺨﻨﺎﻧﻲ را از اﻳﻦ ﻓﺮﻗﻪ ﻫﺎ ﻧﻘﻞ ﻣﻲ ﻛﺮد و ﻧـﺎم ﻳﻜـﻲ از رﻫﺒﺮان اینها ﻳﺎ ﻛﺘﺎﺑﻲ را نام می برد… ﺷﻤﺎ را ﺑﻪ ﺧـﺪاﺳﻮﮔﻨﺪ ﺗﺎﻛﻨﻮن دﻳﺪه اﻳﺪ ﮔﺮوه ﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﻫﻢ ﺑﺠﻨﮕﻨﺪ، اﻣﺎ ﻧﺎم و ﻧﺸﺎﻧﻲ از آنﻫﺎ ﺑﺎﻗﻲ ﻧﻤﺎﻧﺪه ﺑﺎﺷﺪ. ۳۹ مضاف برآن، باید پرسید آنان که وجود امام عصر را زیر سوال می برند در جستجوی چه نوع دلیلی هستند؟آیا دلیلی قوی تر از اتفاق جمع کثیری از مورخان و محدثان شیعه و سنی هست که به تاریخ ولادت امام دوازدهم تصریح و اتفاق کرده باشد و قراین عقلی و تحلیل تاریخی نیز آن را تایید می کند از جانب دیگر یکی از ﻣﺤﻘﻘﺎن اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺑﻪ ﻧﺎم “اﻟﻌﻤﻴـﺪی ” در ﺟﺰء اول ﻛﺘﺎب ﺧﻮد ﺑـﻪ ﻧـﺎم “اﻟـﺪﻓﺎع ﻋـﻦ اﻟﻜـﺎﻓﻲ “وﻻدت و ﺑﻘﺎی وﺟﻮد ﺣﻀﺮت ﻣﻬﺪی ﻋﺞ را از ﻃﺮﻳﻖ رواﻳﺎت ﺻﺤﻴﺢ و ﻧﻘﻞ ﻗﻮل ﻫﺎی ﻣﺘﻮاﺗﺮ ﺗﺎرﻳﺨﻲ اﺛﺒﺎت ﻛﺮده و اﻋﺘﺮاﻓﺎت ﻓﻘﻴﻬﺎن، ﻣﺤﺪﺛﺎن، ﻣﻔﺴﺮان، ﻣﻮرﺧﺎن و ادﻳﺒﺎن اﻫﻞ ﺳﻨﺖ و ﺟﻤﺎﻋﺖ را درﺑﺎره ﺳـﺎل و ﻣـﺎه و ﺷﺐ ﻣﻴﻼد ﺣﻀﺮت ﻣﻬﺪی آورده اﺳت. اﻳﻦ ﻧﻮﻳـﺴﻨﺪه ﻣﺘﻌﻬﺪ از ﻗﺮن ﭼﻬﺎرم ﻫﺠﺮی ﺷﺮوع ﻛﺮده و دانشمندان مثل رویانی (م ۳۰۷ ق)در المسند،سهل بن عبدالله نجاری در “سرالسلسله العلویه”و خوارزمی(م۳۸۷ق) در ﻣﻔﺎﺗﻴﺢ اﻟﻌﻠـﻮم (چاپ لیدن ۱۸۹۵م)اسم برده است وی اعترافات رجال قرن پنجم تا قرن چهاردهم را نیز ذکر کرده است مانند ابونعیم اصفهانی در “الاریق حدیثا” یحیی بن سلامه شافعی در “تذکره الخواص ابن جوزی” ﻣﺤـﻲاﻟـﺪﻳﻦ ﺑـﻦﻋﺮﺑﻲ(م۶۳۸ق) در “الفتوحات المکیه “ابوالفداء اسماعیل بن علی در “المختصر فی اخبار البشر”،ابن صباغ مالکی در “فصول المهمه “. ﺟﻼل اﻟﺪﻳﻦ ﺳﻴﻮﻃﻲ در “اﺣﻴﺎءاﻟﻤﻴﺖ”. ابن طولون حنفی ادیب و مورخ دمشقی در ” الائمه الاثنا عشر”،احمد بن یوسف العباسی قرمانی حنفی در “الاخبار الدول”محمد بن امین سویدی در “سبائک الذهب”. زرﻛﻠﻲ در “اﻷﻋﻼم ﻛـﻪ ﺗﻤـﺎم آنﻫﺎ وﻻدت و ﺑﻘﺎی آن ﺣﻀﺮت را ﺗﺼﺮﻳﺢ ﻛﺮده اﻧـﺪ . آﻳﺎ اﻳﻦ ﻫﻤﻪ روا ﻳﺎت ﺑﺮای اﺛﺒﺎت وﺟـﻮد و ﻣـﻴﻼد ﻳـﻚ ﺷﺨﺺ ﻛﺎﻓﻲ ﻧﻴـﺴﺖ وانگهی شیخ عبدالمحسن عباد در مجله “الجامعه الاسلامیه”که در مدینه منوره منتشر شده و میشود متجاوز از ده تن از مولفان بزرگ اهل سنت را نام می برد که در این زمینه (مهدویت)مطالبی نوشته اند مانند حافظ ابونعیم،سیوطی،حافظ ابن کثیر،متقی هندی صاحب کنزالعمال،ابن حجرمکی در “القول المختصر فی علامات المهدی المنتظر”و قاضی شوکانی در فتح الغدیر،ازهمه بالاتر در میان محققان شیعه هم دهها کتاب و رساله در گذشته و حاضر انتشار یافته و همگی به این طرهات و شبهات پاسخ داده اند که ذکر نام آنها در این مختصر نمی گنجد ، شیخ عبدالمحسن عباد که خود از اساتیددانشگاه مکه مکرمه است راویان حدیث مهدی از صحابه را بیست و شش تن و از ائمه (اهل سنت) شمارشان را به سی و هشت تن می رساند که برخی از آنها عبارتند از ابوداود درسنن،ترمذی در جامع نسایی در سنن،احمد در مسند،ابوبکر بن شبیه در المصنف،حافظ ابو نعیم در حلیه الاولیاو کتاب المهدی طبرانی در المعجم الکبیر و المعجم الاوسط ابن عساکر در تاریخ خود،ابویعلی موصلی در مسند،ابن جریر طبری در تهذیب الاثار،بیهقی در دلائل النبوه ،ابن سعد در الطبقات الکبری،آیا تمام این محدثان و مورخان بزرگ اهل سنت به نقل یک اسطوره و افسانه این قدر اعتماد داشته اند و یا خدای نکرده تبانی بر دروغ نموده اند،استاد محمد احمد شاکر که مسند احمد بن حنبل را بررسی کرده می نویسد ” ابن خلدون مسئله ای را پیگیری کرده که درباره آن آگاهی نداشته است و به میدانی پای نهاده که مرد آن میدان نبوده است در فصلی که درباره امام مهدی گشوده مرتکب اشتباهات فاحشی شده است”سپس می گویدحضرت مهدی حقیقتی است ثابت و غیرقابل تردید ۴۰ آری مهدویت در اسلام یک توهم و خیال یا مجرد آرزو نمی باشد که برای به بازی گرفتن احساسات امت اسلامی جعل و ساخته شده باشد تا مگر برای دردها وآلام روحی ملت به گونه مقطعی مرهمی باشد چنان چه بعضی از منکران چنین پنداشته اند بلکه حضرت مهدی یک انسان کامل و زنده و فعالی بوده و هست که با مردم زندگی می کند و در رنج های ایشان شریک و خود نیز همانند مردم منتظر روز موعود است. وانگهی روایات فراوانی از حضرت رسول رسیده که مشخص می کند مهدی از اهل بیت است و از فرزندان فاطمه و از نسل امام حسین است نه امام حسن ،و نهمین فرزند حسین بن علی است و این گونه روایات اندیشه کلی مهدویت را ﻣﺤﺪود ﺳﺎﺧﺘﻪ و در ﺷﺨﺺ دوازدﻫﻤﻴﻦ اﻣﺎم ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻬﺪی ﻣﻨﺤﺼﺮ ﻣﻲ ﺳﺎزد. ﻗﺮاﺋﻦ و ﺷﻮاﻫﺪی ﻧﻴﺰ ﺑـﺮ ﺻﺤﺖ اﺣﺎدﻳﺚ ﻫﺴﺖ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻘﻞ ﺑﻴﺶ از ۲۷۰ ﺗﻦ از ﻣﺸﺎﻫﻴﺮ ﺷﻴﻌﻪ و ﺳﻨﻲ که بر گرفته ازﺻﺤﻴﺢ ﺑﺨﺎری، ﺻﺤﻴﺢ ﻣﺴﻠﻢ، ﺳـﻨﻦ ﺗﺮﻣـﺬی و اﺑـﻲ داود، ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ و اﻟﻤﺴﺘﺪرک ﺣﺎﻛﻢ می باشد . بسیار قابل توجه است به ویژه این که ﺑﺨﺎری (۱۹۴-۲۵۶)که اﻳﻦ اﺣﺎدﻳﺚ را ﻧﻘـﻞ ﻛـﺮده ، ﻣﻌﺎﺻـﺮ اﻣـﺎم ﺟﻮاد و اﻣﺎم ﻫﺎدی و اﻣـﺎم ﻋـﺴﻜﺮی ع ﺑـﻮده اﺳـﺖ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻳﻦ اﺗﻔﺎق ، ﻫﺪف ﺑﺰرﮔﻲ ﻧﻬﻔﺘﻪ اﺳﺖ و آن اﻳﻦ ﻛﻪ، ﻧﻘﻞ اﻳﻦ ﻫﻤﻪ اﺣﺎدﻳﺚ قطعا ﻣﺘﺄﺛﺮ ا ز ﺟﺮﻳﺎن ﺧﺎرﺟﻲ دوازده اﻣــﺎﻣﻲ ﻧﺒــﻮده اﺳــﺖ، ﺑﻠﻜــﻪ از ﻛﺜــﺮت اﺣﺎدﻳﺚ ﻧﺒﻮی ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ
نیم نگاهی به شرایط سیاسی پس از امام هشتم
پس از رحلت و شهادت امام هشتم ،امام جواد ،امام هادی و امام حسن عسکری سیاست واحدی را اتخاذ نمودندچرا که زیرنظر و مراقبت شدیدی قرار گرفتند و پیوسته در حصر و حبس بودند به همین جهت حرکتها ،هدایت ها و رهبری های آنان محدود و فرصت هر گونه تحرکات سیاسی از آنان سلب گردید این محاصره از تزویج ام الفضل دختر مامون با امام جواد آغاز گردید و با احضار و فراخوانی امام هادی و فرزندش امام عسکری به مرکز خلافت (سامراء) ادامه یافت امام حسن عسکری را در عسکر گاه که خانه های سازمانی و ارتشی بود ساکن و محصور نمودند متوکل عباسی روز به روز حلقه محاصره را تنگ تر می کرد و ملاقات شیعیان با مشکلات بسیاری مواجه می شد پس از شهادت امام هادی و دوران امامت امام عسکری فشارهای سیاسی به اوج خود رسید و ارتباط شیعیان با امام به حداقل ممکن کاهش یافت به عناوین مختلف فهمیده بودند که مهدی آل محمد از نسل امام عسکری است که در آینده قیام می کند و حاکمان جور را نابود می نماید به همین دلیل بر مراقبت و نظارت خود شدت بخشیدند حتی چند زن را به رسم خدمتگزار و قابله فرستادن که اگر آثار حملی در همسران امام مشاهده کنند اطلاع بدهند.۴۱
حکیمه خاتون و سایر یاران خاص همواره از امام حسن عسگری می پرسیدند فدایت شوم چه وقت خداوند فرزندی به شما عنایت خواهد کرد به ویژه ابی هاشم که با امام عسکری در زندان المهتدی بودند پرسید،فرمود: (سیرزقنی الله ولدا بکرمه و لطفه) به زودی خداوند به لطف و عنایتش پسری به من عطا خواهد فرمو المهتدی می خواهدجلو نسل مرا بگیرد ولی خداوند عمر او را بسر می آورد همان شب ترک ها ریختند و او را عزل کردند و سپس کشته شد و مکررا آیه “یریدون لیطفوا نور الله بافواههم و الله متم نوره و لو کره الکافرون ” را می پرسید تلاوت می کرد از حمل نرجس خاتون جز امام عسکری هیچکس اطلاعی نداشت حتی حکیمه تا شب نیمه شعبان نمیدانست موعود جهانی از چه زنی متولد می شود امام فرمودند از نرجس خاتون عرض کرد هیچ اثر حملی در وی دیده نمی شود از اینرو پرسید مادر او کیست فرمود نرجس فرمود عمه جان مثل مادر موسی است که حملی ندارد سپس فرمود:زعمت الظلمه انهم یقتلونی لیقطعوا هذا النسل فکیف رءو قدره الله ستمگران گمان کرده اند مرا می کشند تا نسل من منقطع شود اما از قدرت خدا خبری ندارند همه چیز بدست اوست. ۴۲
به قول پروین اعتصامی:
ما به دریا حکم طوفان می دهیم ما به سیل و موج فرمان می دهیم
قطره کز جویباری می رود از پی انجام کاری میرود
میهمان ماست آنکس بینواست آشنا با ماست چون بی آشناست
بقدری مراقبت شدید بود که وقتی خانم ها از حکیمه خاتون می پرسیدند بعد از امام هادی خلیفه کیست فرمود امام عسکری پرسیدند بعد از امام عسکری جانشین او چه کسی است می فرمود فرزندش مهدی پرسیدند شخصا او را دیده ای گفت خیر ولی وصف او را شنیده ام در تاریخ دارد چهل نفر از اصحاب خاص خدمت امام شرفیاب شدند از امام بعدی پرسیدند امام دستور داد حضرت مهدی از پشت پرده حاضر شود امام فرمود:هذا امامکم من بعدی و خلیفتی علیکم اطیعوا ولا تتفرقوا من بعدی فتهلکوا فی ادیانکم امانکم لا ترونه بعد یومکم هذا قالوا فخرجنا من عنده.۴۳
پس از چند روز حضرت به شهادت رسید حتی افرادی که در منزل امام حسن بودند بیش از یکبار او را ندیدند.البته یک مرتبه دیدن برای شهادت کافی است.
احمد بن اسحاق می گوید: وجوهات زیادی به محضر حضرت بردم خواستم سوالاتی بکنم فرمو از پسرم بپرس از وی پرسیدم به بهترین وجه پاسخ داد ظهر فرا رسید فرمود پشت سر او نماز بگذارید و از آن تاریخ تا بعد از رحلت حضرت عسکری امام مهدی را ندیدم .ابی هاشم جعفری می گوید محضر امام عسکری رسیدم ابهت او نمی گذاشت از او بپرسم بالاخره عرض کردم یا سیدی هل لک ولد فرمود بلی گفتم کجاست فرمود در مدینه است که بعضی گفته اند مقصود از مدینه شهر سامراء است.۴۴ در هر صورت حجه بن الحسن پس از شهادت پدر مخفی شد.
پنجم-دﻟﻴﻞ ﻋﻠﻤﻲ و ﺗﺠﺮﺑﻲ
ﻣﺮﺣﻮم ﻋﻼﻣﻪ ﺷﻬﻴﺪ ﺻﺪرﻛﻪ طراح اصلی این دلیل است می نویسد:
دﻟﻴﻞ ﻋﻠﻤﻲ ﺗﺠﺮﺑﮥ اﺳﺖ، ﺗﺠﺮﺑﻪای ﻛﻪ ﻣﺪ ت زﻣﺎن ﻫﻔﺘﺎد ﺳﺎل ﮔﺮوﻫﻲ از ﻣﺮدم ﺑﺎ ﺣﻀﺮت ﻣﻬﺪی زﻧﺪﮔﻲ ﻛﺮده اﻧﺪ؛ ﻳﻌﻨﻲ در ﻋﺼﺮ ﻏﻴﺒﺖ ﺻﻐﺮی .بنده اضافه می کنم کلام حکیمانه ای را که گفته شده التجربه فوق العلم . انصافا تجربه علمی و معاشرت و ارتباط عینی با حضرت و نواب خاصش به مراتب از علم اصطلاحی بالاتر است چرا که از مرحله علم الیقین به مرتبه ﻋﻴﻦ اﻟﻴﻘﻴﻦ رﺳﻴﺪه اند چرا در گام اول غیبت صغرا پیش آمد چه می شد پس از ولادت ،غیبت کبرا تحقق می یافت
ﺟﻮاب: اﮔﺮ ﺑﻪ ﺟﺎی ﻏﻴﺒﺖ ﻛﻮﺗﺎهﻣﺪت، ﻳﻜﺒﺎره، ﻏﻴﺒﺖ ﻛﺒﺮا ﻓﺮا ﻣﻲ رﺳﻴﺪ، ﺿﺮﺑﮥ ﺳﻨﮕﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﮕﺎه اﻋﺘﻘﺎدی ﻣﺮدمی و ﻃﺮﻓﺪاران اﻣﺎﻣﺖ وارد ﻣﻲ ﺷﺪ، ﭼﺮاﻛﻪ مردم ﻗﺒﻞ از ﻏﻴﺒﺖ ﻛﺒﺮا ﻣـﺪت ﻫﻔﺘـﺎد ﺳـﺎل ﻣﻮﻓﻖ ﺷﺪﻧﺪ ﺑﺎ اﻣﺎم ﺧﻮد راﺑﻄﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷـﻨﺪ و در ﻣﺸﻜﻼت ﺑﻪ وی ﻣﺮاﺟﻌـﻪ ﻛﻨﻨﺪ،و گاهی امامشان را مشاهده نمایند اﮔﺮ ﻧﺎﮔﻬﺎن ﻏﻴﺒﺖ ﻛﺒﺮ ا ﻓﺮا ﻣﻲرﺳـﻴﺪ ، مردم اﺣﺴﺎس ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ ﻛﻪ دﻳﮕﺮ ﺑﻪ رﻫﺒﺮ ﻓﻜﺮی و ﻣﻌﻨﻮی دﺳﺘﺮﺳﻲ ﻧﺪارﻧﺪ و اﻏﻠﺐ شیعیان ﮔﺮﻓﺘـﺎر ﻳـﺄس و ﺗﻔﺮﻗـﻪ ﻣﻲﺷﺪﻧﺪ و چون افراد معدودی در پنج سالگی حضرت مهدی را دیده بودند و از ترس جان و خوف از حکومت وقت از دیگران مخفی می کردند باعث می شد که وجود امام عصر در پرده ابهام بماند ولی در غیبت کوتاه مدت و موقت دهها تن توانستند امام را در سنین نوجوانی مشاهده کنند که نام آنها در تاریخ ثبت شده مانند حکیمه خاتون ،نسیم کنیز امام عسکری،ابوغانم خادم امام عسکری می گوید:در سومین روز از ولادت امام عسکری به یاران خویش محمد بن الحسن را نشان داد و فرمود: این کودک صاحب شما از جانب من است و خلیفه شماست. ۴۵ ابولادیان و احمد بن اسحاق قمی اشعری از کسانی هستند که آن حضرت را ملاقات و از خانه امام عسکری خوشحال بیرون آمدند، یعقوب بن منقوش و جمع دیگری در ایام کودکی و زمان حیات امام عسکری او را مشاهده کردند. ۴۶
گروه دوم کسانی هستند که پس از وفات حضرت عسکری در غیبت صغری به دیدار حضرت نایل شده اند مانند:۱)ابوالادیان۲)حاجزبن یزید وشا که هم در نماز میت بر پیکر امام عسکری حاضر بودند و پس از آن هم از وکلای حضرت مهدی بودند۳)جعفر بن علی معروف به جعفر کذاب که چندبار حضرت را دید یکی موقع نماز میت در خانه امام عسگری، دوم هنگام منازعه درباره میراث که ناگهان ظاهر شد فرمود ای جعقر چرا متعرض حقوق من می شوی آنگاه ناپدید شد. ۴۷ بار سوم هنگام درگذشت مادر ایشان نرجس خاتون که وصیت کرده بود در منزلی که امام هادی و امام عسکری دفن شده اند مدفون شوند که جعفر امد و به نزاع پرداخت ناگهان امام در سن نوجوانی ظاهر شد و فرمود:”ای جعفر مگر خانه مال توست سپس غائب شد “و به خاطر گزارش مکرر جعفر کذاب بود که دربار المعتمد و سپس المعتضد پیوسته درصدد تفحص و دستگیری امام مهدی بودند .۴)علی بن مهزیار که در دامنه کوههای طایف خدمت حضرت مشرف شد و مدتی خدمت آن بزرگوار بود۴۸ و نواب چهارگانه او نیز گهگاهی مشرف می شدند و چون خلفای عباسی مکررا مامورین را برای دستگیری و کشتن مهدی و کسانی که فکر می کردند با حضرت مرتبط می باشند گسیل می داشتند و آنان را تحت نظر داشتند از این رو نایبان خاص حضرت در نهایت تقیه و پنهان کاری بسر می بردند یکی از مامورین در زمان معتضد رشیق بود که مامور یافتن و دستگیری محمد بن الحسن العسکری و دیگری احمد بن عبدالله بود که المعتضد عباسی سه نفر را از بغداد که تازه پایتخت شده بود به سامرا می فرستد تا حضرت و یارانش را به بند بکشند . خاطراتی در تاریخ ازآن سه تن باقی مانده است که در این مختصر نمی گنجد ۴۹ هنگامی آن سه نفر مامور، خاطرات خود را نقل میکنند معتضد عباسی از آنها پیمان می گیرد و به قسم های غلیظ و شدیدی وادار می کند تا به کسی نگویند.مثل: اینکه بگویند ما فرزند پدرمان نیستیم اگر بازگو سازیم.
ﻣﻼﻗﺎت ﻣﻜرر ﻧﻮاب چهار گانه
وانگهی در غیبت صغری چهار تن از پاکترین ﺑﺎﺗﻘﻮاﺗﺮﻳﻦ و ﺑﺎﻫﻮشﺗﺮﻳﻦ ﻣﺆﻣﻨﺎن و عالمان آگاه ﻧﻴﺎﺑﺖ و ﺟﺎﻧـﺸﻴﻨﻲ ﺣﻀﺮت را ﺑﺮ ﻋﻬﺪه داﺷﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﻧﺎم، ﻧﺸﺎن ، ﺷﺨـﺼﻴﺖ و اوﻻد و اﺣﻔﺎد آﻧﺎن در ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪه اﺳﺖ :
اﻟﻒ ـ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺳﻌﻴﺪ ﻋﻤﺮی.
ب ـ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺳﻌﻴﺪ ﻋﻤﺮی.
ج ـ اﺑﻮاﻟﻘﺎﺳﻢ ﺣﺴﻴﻦ ﺑﻦ روح ﻧﻮﺑﺨﺘﻲ .
د ـ اﺑﻮاﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﻲ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺳﻤﺮی ﻳﺎ ﺳﻴﻤﺮی .
اﻳﻦ ﭼﻬﺎرﺗﻦ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻧﻴﺎﺑﺖ ﺧﺎﺻـﻪ را ﺑـﺮﻋﻬـﺪه داﺷﺘﻨﺪ و ﺑﺎ درﮔﺬﺷـﺖ ﻫﺮﻛـﺪام به ترتیب، ﺑـﻪ دﺳـﺘﻮر ﺣـﻀﺮت ﻣﻬــﺪی، دﻳﮕــﺮی ﺟﺎﻧــﺸﻴﻦ او ﻣــﻲ ﺷــﺪ.هرکدام از این نواب با جمعی از شیعیان بطور مخفی و علنی با حضرت در مواقع ضروری همواره رابطه برقرار می کردند ﺷــﻴﻌﻴﺎن ﻣﺸﻜﻼت وﺷﺒﻬﺎت و ﭘﺮﺳﺶ ﻫﺎی دﻳﻨﻲ را ﺗﻮﺳﻂ آن ﻫﺎ ﻣﻲ ﭘﺮﺳﻴﺪﻧﺪ و ﺟﻮاب را ﮔـﺎﻫﻲ ﺷـﻔﺎﻫﻲ و ﺑـﺴﻴﺎری از اوﻗﺎت ﻛﺘﺒﻲ درﻳﺎﻓﺖ ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ. در ﭘﺮﺗـﻮ اﻳـﻦ رواﺑـﻂ ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺎ ﻧﻮاب ارﺑﻌﻪ بود، با این که برخی از ﺷـﻴﻌﻴﺎن از دﻳﺪن اﻣﺎم زﻣﺎن ﻣﺤﺮوم ﺷـﺪه ﺑﻮدﻧـﺪ، در ﻋـﻴﻦ ﺣـﺎل اﻃﻤﻴﻨﺎن و آراﻣﺶ خاطر داﺷﺘﻨﺪ، زﻳﺮا ﻣﻲ دﻳﺪﻧﺪ ﺗﻤﺎم ﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ و ﻣﻜﺎﺗﻴﺒﻲ ﻛﻪ از ﺣﻀﺮت ﺑﻪ دﺳﺘﺸﺎن ﻣﻲرﺳید، دارای ﻳﻚ ﺳﺒﻚ و اﺳﻠﻮب اﺳﺖ. ﻫﻔﺘﺎد ﺳﺎل ﺑـﺪﻳﻦ ﻣﻨـﻮال ﮔﺬﺷﺖ. ﻣﺤﻤﺪﻋﻠﻲ ﺳﻤﺮی ﻛﻪ آﺧﺮﻳﻦ ﻧﺎﻳﺐ ﺧﺎصﺑﻮد، ﺑﻪ وﺳﻴﻠﮥ ﺗﻮﻗﻴﻊ ﻣﻜﺘﻮﺑﻲ ﻛﻪ از ﺣـﻀﺮت درﻳﺎﻓـﺖ ﻛﺮد، از ﭘﺎﻳﺎن ﻏﻴﺒـﺖ ﺻـﻐﺮی و آﻏـﺎز ﻏﻴﺒـﺖ ﻛﺒـﺮی ﺧﺒﺮدار ﺷﺪ و ﺑﻪ اﻃﻼع دوﺳﺘﺎن رﺳﺎﻧﻴد، از آن ﺑﻪ ﺑﻌﺪ، ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ اﺑﻼغ اﺣﻜﺎم دﻳﻨﻲ ﺑﻪ دوش ﻧﻮاب ﻋﺎم و ﻣﺠﺘﻬـﺪان ﻋﺎدل و زﻣﺎن ﺷﻨﺎس وآﮔﺎه ﺑﻪ اﻣﻮر دﻳﻦ ودﻧﻴﺎ ﻣﻮﻛﻮل ﮔﺮدﻳﺪ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﻣﺎم ﻣﻬﺪی ﺣﻘﻴﻘﺘﻲ اﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﻪ ﻣﺪت ﻫﻔﺘﺎد ﺳـﺎل ﮔـﺮوههـﺎﻳﻲ از ﻣـﺮدم ﺑـﺎ ﺳﻔﻴﺮان او زﻧﺪﮔﻲ ﻛﺮده اﻧﺪ و ﺑﺪون اﻳﻦﻛﻪ ﻛﻮﭼﻚﺗﺮﻳﻦ اﺷﺘﺒﺎﻫﻲ از آﻧﺎن رخ دﻫﺪ اعتماد مردم راﺑﻪ ﺧﻮد ﺟﻠﺐ ﻛﺮده اﻧﺪ. ﺑﺴﻴﺎری از اﻓﺮاد مورد اعتماد از طریق آنان ﺑـﺎ دﻋـﺎ و ﺗﻮﺳـﻼت، ﺑـﺎ اﻣـﺎم زﻣـﺎن ﻣﻼﻗﺎت داﺷﺘﻪ اﻧﺪ. ﺑنابراین اﻣﻜـﺎن ﻧـﺪارد ﻳـﻚ دروغ ﻛﺬاﻳﻲ، ﻫﻔﺘﺎد ﺳﺎل دوام ﺑﻴـﺎورد و ﻳـا اﻳـﻦ ﭼﻬـﺎرﺗﻦ ﻳﻜﻲ ﭘﺲ از دﻳﮕﺮی ﺑﺮ اﻳـﻦ راﺑﻄﮥ دروﻏـﻴﻦ ﺗﺒـﺎﻧﻲ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻨد. ﭘﺲ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻲﮔﻴﺮﻳﻢ ﻛﻪ ﭘﺪﻳﺪه ﻏﻴﺒﺖ ﺻﻐﺮا ﻳـﻚ ﺗﺠﺮﺑـﮥ ﻋﻠﻤﻲ و ﺗﺎرﻳﺨﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑـﺮ واﻗﻌﻴـﺖ ﺧـﺎرﺟﻲ اﻣـﺎمﻣﻬﺪی و ﻏﻴﺒﺖ و بقای او دﻻﻟﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ.۵۰
ششم- ﺗﺸﺮّﻓﺎت خالصان در ﻏﻴﺒﺖ ﻛﺒﺮا
دﻟﻴﻞ ششمﺷﻬﺎدت ﺟﻤـﻊ ﻛﺜﻴـﺮی از ﻣﺤـﺪﺛﺎن ﻋﺎﻟﻤﺎن و ﻣﻌﺘﻤﺪاﻧﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻮﻓﻴﻖ ﺗﺸﺮّف در غیبت صغرا و کبرا ﭘﻴﺪا ﻛﺮده و ﺑﺎ آن ﺣﻀﺮت ﻣﻼﻗﺎت کرده و ﻣﺸﻜﻼت ﻓﺮدی و ﻳﺎ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺧـﻮد را با تدبیر و اعجاز آن حضرت حل کرده اند گرچه عده زیادی شهرت طلب در میان آنان دیده می شوند که ادعای آنان دروغ از آب در آمده است و بعضا دچار توهم گردیده و یا در خواب و یا در حالت مکاشفه تشرف حاصل شده گمان کرده اند در بیداری خدمت آن حضرت رسیده اند و گروهی نیز با اصحاب خاص آن حضرت ملاقات نموده اند و مشکل آنها برطرف شده است اما گمان دارندکه با شخص امام برخورد داشته اند. بعضی در عالم رویا آن حضرت را دیده و نقل کرده اند ولی ارادتمندان آنها گمان برده اند آنان کتمان می کنند در بیداری مشرف شده اند از اینرو در السنه و افواه شهرت پیدا کرده است با وجود این احتمالات و گمانه زنی ها نمی شود اصل تشرف در غیبت کبرا را خواه به شکل عینی یا به صورت مکاشفه بکلی نادیده گرفت که به عنوان نمونه به برخی از آنها اشاره می کنیم:
۱-ابورمان محمد بن عیسی بحرینی که قبرش زیارتگاه مردم بحرین است به گونه بسیار مختصر قضیه را نقل می کنم می گویند: در ﻗــﺮن ﻫﻔــﺘﻢ ﺣــﺎﻛم ظالمی از ﻃــﺮف اﻧﮕﻠﻴﺴﻲﻫﺎ ﻣﻨﺼﻮب ﺷﺪ . وی وزیری داشت ناصبی یک روز اناری که قبلا طراحی کرده بود پیش حاکم آورد وزﻳـﺮ قالبی ساخته بود که داخل آن نام چهار خلیفه حک شده بود در منزلش درخت اناری بود هنوز بزرگ نشده بود آن انار را داخل قالب بسته بود بتدریج که بزرگ می شود اسامی بر انار حک میشد او این اﻧﺎر را آورد که ﻧﺎم ﺧﻠﻔﺎ در آن ﺣﻚ شده بود و پیشنهاد کرد تا از طرف شیعیان پاسخی آورده شود ودر صورت پاسخ ندادن از بحرین اخراج شوند این موضوع به رهبران شیعه پیشنهاد شد سرانجام توسلی حاصل گردید و محمد بن عیسی در شب سوم صدایی شنید و مشکل انار حل شد و همین امر باعث شد تا حاکم بحرین شیعه شود وزیر ناصبی را به قتل برساند و از مردم بحرین عذر خواهی نماید. ۵۱
۲- علی بن مهزیار اهوازی که گفته شد
۳- ﻣﺎﺟﺮای اﺳﻤﺎﻋﻴﻞ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ ﻫﺮﻗﻠﻲ از ﭘﺴﺮ او ﺷﻤﺲ اﻟﺪﻳﻦ ﻧﻘﻞ ﺷـﺪه ﻛـﻪ پدرم ﮔﻔـﺖ: زﺧﻤﻲ در ران چپم در جوانی اﻳﺠﺎد ﺷد اﻃﺒﺎی زﻣﺎن، از ﺟﺮاﺣﻲ آن ﺧﺎﺋﻒ ﺑﻮدﻧـﺪ، ﭼـﻮن روی رگ اﻛﺤﻞ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد،ﮔﻔﺘﻨﺪ ﺑﻐﺪاد ﭘﺰﺷﻜﺎن ﺣـﺎذﻗﻲ دارد، ﺑﺎ ﺳـﻴﺪ ﺑـﻦ ﻃـﺎووس رفتمﻫﻤﮕﻲ ﻫﻤﺎن ﻧﻈﺮ اﻃﺒـﺎی ﺣﻠـﻪ را ﺗﻜـﺮار ﻛﺮدﻧـﺪ ﺗـﺎ ﺑﺎﻷﺧﺮه ﺗﺸﺮف ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدﻳﺪ و دﺳﺖ اﻣﺎم ﻋـﺼﺮ که می رسد زﺧﻢ ﺑﺮﻃﺮف می گردد.۵۲
۵ـ ﻣﺮﺣﻮم آﻳﺔ اﷲ اراﻛﻲ ،می فرمودند” دختری دارم فاضل و با تقوا که شخصا از نظر علم و عمل تربیت او را عهده دار بودم وی سالی عازم ﺣـﺞ ﺑﻴﺖ اﷲ ﻣﻲﺷﻮد، ﻫﻨﮕﺎم ﻃـﻮاف ازدﺣـﺎم ﺟﻤﻌﻴـﺖ را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﻲﻛﻨﺪ. ﻣﺘﻮﺳﻞ ﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﺻـﺎﺣﺐ اﻟﺰﻣـﺎن ﻣﻲ ﺷﻮد، ﻋﺮض ﻣﻲ ﻛﻨﺪ: آﻗﺎ ﭼـﻪ ﻛـﻨﻢ ﻛـﻪ ﺑـﺪﻧﻢ ﺑـﺎ ﻧﺎﻣﺤﺮم ﺑﺮﺧﻮرد ﻧﻜﻨﺪ من با تاکنون با نا محرمی مواجه نشده ام ﻧﺎﮔﻬﺎن دیدم دو ﺳﻪ ﻧﻔﺮ ﭘﻴﺪا ﺷدﻧﺪ ﻳﻜـﻲ از آ نﻫـﺎ فرمود: آﻗـﺎ ﻣﻲ ﻓﺮﻣﺎﻳﺪ ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﻣﺎ ﻃـﻮاف ﻛـﻦ. ﺻـﺒﻴﮥ ﻣﺤﺘـﺮم ﻣﺮﺣﻮم اراﻛﻲ ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ: ﮔﻮﻳﺎ ﻳﻚ ﻓﻀﺎی ﺧـﺎﻟﻲ ﭘﻴـﺪا ﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺪون ﻫـﻴﭻ ﺑﺮﺧـﻮردی ﺑـﺎ ﻧـﺎﻣﺤﺮم ﺗﻮاﻧـﺴﺘﻢ ﻃﻮاف ﻧﻤﺎﻳﻢ.
۶- تشرف بحر العلوم ها و مقدس اردبیلی و نامه های آن حضرت برای شیخ مفید(اعلی الله مقامه)دهها موارد را نمی شود نادیده گرفت و حمل بر توهم کرد. رویت امام عصر در حال مکاشفه و رویت اصحاب خاص آن حضرت نیز تاکیدی است بر وجود و بقای حضرت حجه بن الحسن (عج).
هفتم- زﻣﻴﻦ بدون ﺣﺠﺖ ﻧﻴﺴﺖ
از سوی دیگر در احادیث اهل بیت عموما و روایات بسیاری از پیامبر اکرم (ص) به گونه اخص رسیده است که زمین نمی تواند بدون حجت باشد لولا الحجه لساخت الارض باهلها یا لما جت الارض.بنابراین وجود امام عصر برای بقای دین و دنیا ضرورت دارد. البته دلایل دیگری بر وجود امام زمان (عج)داریم اما چون از نوع دلایل دنیا پسند نمی باشد از بیان آن دریغ کردیم.
خواجه طوسی در شرح تجرید می فرماید: وجوده لطف و تصرفه لطف آخر و غیبته منا. وجود امام عصر لطف خاص حضرت حق است و تصرف آن حضرت در دنیا لطف دیگری است اما غیبت آن حضرت از ناحیه ما شیعیان و مسلمین است اگر ما زمینه را مساعد می کردیم زودتر ظهور می کرد آثار این لطف را در دعا می خوانیم : و بیمه رزق الوری و بوجوده ثبتت الارض و السماء و به بملا الارض قسطا و عدلا بعد ما ملئت ظلما و جورا. بقول حاجی سبزواری:
نه در اختر حرکت ماند و نه در قطب سکون گر نبودی به زمین خاک نشینانی چند
این دلیل برای مسلمانان مکتبی قابل تامل است چرا که احادیث زیادی ازطریق اهل سنت و شیعه از پیغمبر اکرم و صحابه به مکرم و ائمه اهل بیت علیهم السلام با این مضمون رسیده است که من مات و لم یعرف امام زمانه مات میته الجاهلیه. ۵۴ در تعبیرات دیگر من مات بغیر امام مات میته الجاهلیه. ۵۵ مطابق این حدیث معرفت امام در هر زمانی بر امت واجب است بدون تردید وجوب معرفت امام در هر عصر و زمان اولا فرع بر وجود و حضور اوست و در ثانی معرفت امام در هر زمان مقصود امام زنده و موجود است نه امام مرده یا شهید شده و نه امامی که در آینده می خواهد متولد شود. اکنون می پرسیم امام زنده و موجود که معرفت به وی بر مسلمان ها واجب است در عصر ما چه کسی است؟ آیا هر کسی در راس هر حکومتی در بلاد اسلامی قرار گرفته باشد و ادعای امامت کند او امام زمان است گرچه حاکم جور باشد؟ هم اکنون حاکمان فراوانی در عربستان و سایر کشورهای عربی و اسلامی بر سر کارند اما هیچکدام ادعای مهدویت نکرده و نمی کنند و اگر بدون ادعا به مجرد حاکمیت امام و خلیفه پیغمبر باشند تعداد آنان خیلی زیاد است در حالی که امام زمان یک تن بیش نیست چرا که هر دو تعبیر از حدیث می فرماید: مات میته الجاهلیه معلوم می شود مقصود از امام سنخ حکومت های ظاهری نیست بلکه امامی است که اطاعتش واجب و شناخت آن ضرورت دینی و شرعی دارد و ثالثا این امام از نوع امامت هدایتی است که در قرآن آمده و جعلنا ائمه یهدون بامرنا نه امام ضلالت و گمراهی.
بنابراین شناخت امام زمان مسئولیت آفرین است تمام مسلمانان موظف اند در غیبت کبری معالم دین را برپای بدارند و احکام آن را به مردم برسانند و نسل جوان را بر پایه اعتقادات مذهبی تربیت نمایند مزایای حکومت امام عصر را برای دنیا بازگو سازند از حضور و نظارت مداوم آن حضرت بر دنیا سخن بگویند باید از انواع حکومت ها را بازگو کنند که تاکنون جامعه بشری تجربه کرده اند و مردم احساس کنند که هر حکومتی که می آید مشکلات افزون تری به ارمغان می آورد هنگامی که تمام مردم دنیا از دست حکومتهای گوناگون خسته و مایوس و ناامید شدند طبیعتا منتظر یک رهبر الهی و معصوم خواهند بود که او بیاید دنیا را پر از عدل و داد نماید می گویند امام حاضر دلیل حاضر می خواهد باید گفت این جمله مفهوم نیست ما برای وجود و بقای امام دلایل مختلف داریم …که گفته شد دلیل حاضر و غایب ندارد ،دلیل دلیل است.
ﭘﻲ ﻧﻮﺷﺖﻫﺎ:
- “تد دانکیز” اهل فیادالفیا و تحصیل کرده هارواد است میگوید در پی یک نظر خواهی از سوی هفته نامه یو.اس.نیوز ۶۱% آمریکائیها بازگشت مسیح را به زمین باور دارند و ۵۹%آنها به آخرالزمان معتقدند و ۱۲%عقیده دارند که عدالت و یکرنگی بر همه حاکم خواهد شد آن روز دیگر از بدبختی و جنگ خبری نیست . نشریه موعود شماره ۱۶٫ ص ۶۶و روزنامه جمهوری اسلامی. تاریخ ۲۵/۴/۷۳،ص۱۱٫
۲٫ منتخب الاثر ،فهرست ص ۲۶٫
- تاریخ مروج الذهب ،ج۴،ص۱۹۹،چاپ مصر ۱۳۷۷٫
- الیواقیت و الجواهر،ج۱،ص۱۴۵،چاپ مصر ۱۳۰۷ ه.ق و ج۲،ص۵۶۲٫
- ینابیع الموده،ج۲،ص۴۵۲و ج۲،ص۵۴۳٫
۶٫ ربیع الثانی صحیح است.
- الاتحاف بحب الاشراف،ص۱۷۸،چاپ مصر۱۳۱۶ ه. ق.
- وفیات الاعیان،ج۱،ص۵۷۸،باب ذکر محمد بن الحسن المهدی.چاپ دیگر،ج۴،ص۱۷۶،ح ۵۶۲٫
- وفیات الاعیان ،ج ۱
- مطالب السوول فی مناقب آل الرسول،باب دوازده،ص۸۹٫
۱۱٫ کفایه الطالب،ص۴۵۸٫
۱۲٫ فصول المهمه،ص۲۷۴٫
۱۳٫ الصواعق المحرقه،ص۱۲۴٫
۱۴٫ نور الابصار فی مناقب آل بیت النبی المختار،ص۱۶۸٫
۱۵٫ الامام المهدی عند اهل سنه،مولف المهدی الفقیه الایمانی الطبیعه الثانیه،۱۴۱۸هجری قمری.
۱۶٫ اخیرا کتابی به نام مهدویت در صحاح سته به قلم سید رضی قادری نوشته شده است که احادیث مهدی را از صحاح ششگانه جمع آوری کرده است .
- صفانی المصنف،ج۱۱،حدیث۲۰۷۶۹٫
۱۸٫ معجم الرجال الحدیث،ج۹،ص۲۱۸٫
۱۹٫ سیوطی،الحاوی للفتاوی،ج۲،ص۶۹و ۱۰۳٫
۲۰٫ اربلی،کشف الغمه فی معرفه الائمه،ج۳،ص۲۵۵٫
۲۱٫ گنجی شافعی،البیان فی اخبار صاحب الزمان،ص ۹۷٫
- عقدالدرر،ص۲۴وی نظر کسانی را که عیسی را مهدی می دانند مردود می داند.
۲۳٫ العرف الوردی،ص۲۱۶و۲۵۲٫
- الائمه الاثنا عشر تألیف مورخ دمشق۹۵۳،۱۵۴۶م تحقیق الدکتور صلاح الدین المنجّد دار بیروت للطباعه و النشر۱۴۷۷ه.
- الامام المهدی عند اهل السنه ، ص ۳۸۳ و ۳۸۴٫
- المنتخب الاثر ،ص۵٫
- لامام المهدی عند اهل السنه ، ص۶۳۱٫
۲۸٫ همان ،ص ۵۹۵٫
۲۹٫ همان ،ص ۶۰۳٫
۳۰٫ همان ،ص ۵۷۷٫
- ترمذی ،سنن ، ص۲۲۳۰،۳۱و۳۳
- ابن تیمیه، منهاج السنه النبویه،ج۴،ص۲۱۱،المهدی المنتظر فی ضوء الآثار المحرقه،ج۲،ص۵۰٫
- الصواعق المحرقه،ج۲،ص۴۷۶٫
- سرداب غیبت از جمله سرداب های عمیقی است که زیر یک لایه سنگ حفر شده و در کل دارای سه قسمت عمده است یک غرفه شش ضلعی و یک غرفهمستطیل کوچک و غرفه سوم به شکل مستطیل بزرگ است مقدس شمردن این سرداب از ناحیه شیعیان موجب شده که دشمنان شیعیان را متهم کنند که امام عصر در این سرداب مخفی شده است البته عوامل معتمد عباسی گمان کردند در سرداب مخفی شده پس از شهادت امام عسکری حمله کردند و تا مدتی در آن جا مأمور گذاشتند.نشریه موعود،شماره۳۷،ص۵۱٫
- الشیخ المفید محمد بن نعمان،الغیبه ، باب ۱۲٫
- السیوطی جلال الدین ،الحاوی للفتاوی،ج۲،ص۲۱۳ به بعد.
- ناصف منصور علی ،غایه المأمول(شرح التاج الجامع للاصول)ج۵،ص۳۶۰٫
۳۸٫ سنن ابن ماجه،کتاب الفتن باب افتراق الامم،ج۲،ص۱۳۲۱٫
- شرف الدین السید عبدالحسین ، الفصول المهمه فی تألیف الامه،ص۱۶۹
- دفاع عن الکافی ،ج۱،ص۱۷۱ انتشارات مرکز للدراسات الاسلامیه،سال ۱۹۹۵م.
۴۱٫ اثبات المهدی،شیخ حر عاملی،ج۳،ص۲۸۳وینابیع الموده،حافظ سلیمان قندوزی ، ص۴۵۵٫
- منتخب الاثر،ص ۳۵۵،بحارالانوار،ج۵۰ ،ص۳۱۳، مهج الدعوات سیدبن طاووس،ص۲۷۴،ارشاد مفید،ج۲،ص۳۶۹،بحارالانوار،ج۵۱،ص۴و الکافی،ج۱،ص۳۲۹٫
- امام مهدی از ولادت تا غیبت، ص۱۶۰٫
- امام مهدی از ولادت تا ظهور، ص ۲۰۶٫
۴۵٫ کمال الدین ،ج۲،ص۴۳۱٫
- همان،ص۴۳۷٫
۴۷٫همان،ص ۴۴۲٫
- غیبت، شیخ طوسی،ص۱۶۲٫
۴۹٫ مراجعه شود به امام مهدی از ولات تا ظهور سید کاظم قزوینی و غیبت شیخ طوسی.
- رهبری بر فراز قرون ، ص ۴۶و۴۷٫
- صاحب نجم الثاقب در باب هفتم حکایت ۴۹، ص ۳۷۰ و بحارالانوار، ج۵۲،ص ۱۷۸و۱۸۰ آن را مفصل نقل کرده است با توجه به اینکه محدث نوری اعلی الله مقامه از نقل مسایل بی پایه که احتمال دروغ در آن می رود حساسیت فوق العاده دارد و کتاب لؤلؤمرجان را در این راستا نوشته است نمی شود عقلاً گفت که صد تشرف را که نقل کرده همگی خلاف باشند.
- نجم الثاقب، حکایت۵، ص۲۶۶٫
- همان،حکایت ۶،ص۲۷۰٫
- مجمع الزوائد، هیتمی،ج۵،ص۲۱۸،ینابیع الموده،ج۳،ص۳۷۲٫تفتازانی و شرح المقاصد،ج۵،ص۲۳۹٫
۵۵٫ مسند احمدبن حنبل،ج۲،ص۸۳،۱۱۱،۱۵۴،۲۹۶وج۴،ص۹۶٫صحیح محمد بن اسماعیل بخاری،ج۲،ص۱۳٫صحیح مسلم بن الحجاج ،ج۳،ص۲۱،۲۲وج۸، ص۱۰۷٫تاریخ الکبرا نجاری،ج۴،ص۵۴و…
